Một phơi mười lạnh
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Thành ngữ:
- Một phơi mười lạnh là một thành ngữ gốc Hán Việt, dùng để chỉ một công việc, việc học tập hay rèn luyện nào đó được thực hiện một cách không kiên trì, không liên tục. Nó diễn tả tình trạng chỉ nỗ lực, chăm chỉ trong một thời gian ngắn (một phơi) rồi sau đó lại lơ là, bỏ bê trong một thời gian dài (mười lạnh). Cách làm này khiến cho công việc không thể thành công, kiến thức không thể tích lũy được.
Ví dụ sử dụng
- Thành ngữ:
Các cách sử dụng nâng cao
- Thành ngữ này thường được dùng để phê phán, khuyên răn về thái độ làm việc, học tập thiếu sự bền bỉ. Nó nhấn mạnh sự cần thiết của tính liên tục và sự kiên trì nhẫn nại.
- Có thể dùng trong cả văn nói và văn viết, đặc biệt trong các ngữ cảnh giáo dục, khuyên bảo.
Biến thể và từ gần giống
- Cả thèm chóng chán: (Thành ngữ thuần Việt) Cũng có nghĩa chỉ sự ham thích, hăng hái ban đầu nhưng nhanh chóng chán nản, bỏ cuộc. Tuy nhiên, "cả thèm chóng chán" thiên về cảm xúc ham muốn nhất thời, còn "một phơi mười lạnh" thiên về nhịp độ công việc không đều đặn.
- Đầu voi đuôi chuột: (Thành ngữ) Chỉ việc bắt đầu rất hùng hậu, to tát nhưng kết thúc lại nhỏ bé, tệ hại. Nó nhấn mạnh sự sa sút về quy mô/kết quả, khác với "một phơi mười lạnh" nhấn mạnh sự gián đoạn, không liên tục.
Từ đồng nghĩa
- Bữa đực bữa cái: (Thành ngữ) Làm việc không đều đặn, lúc có lúc không.
- Khi ăn khi chơi: Làm việc không nghiêm túc, xen kẽ giữa làm và chơi.
Từ trái nghĩa
- Có công mài sắt có ngày nên kim: (Thành ngữ) Chỉ sự kiên trì, bền bỉ cuối cùng sẽ đạt được thành công.
- Kiên trì: Tính từ chỉ sự bền bỉ, không thay đổi ý chí.
- Nhẫn nại: Tính từ chỉ sự chịu đựng, kiên trì để đạt mục đích.
Thành ngữ liên quan
- Một ngày đàng một sàng khôn: (Thành ngữ) Chỉ việc học hỏi, tích lũy kiến thức từng chút một mỗi ngày, trái ngược với tinh thần của "một phơi mười lạnh".
- Dục tốc bất đạt: (Thành ngữ Hán Việt) Muốn nhanh thì không đạt được, nhấn mạnh sự cần thiết của quá trình, có liên hệ về mặt ý nghĩa (không nên vội vàng, hấp tấp) với "một phơi mười lạnh".
- Mạnh Tử: "Tuy hữu thiên hạ dị sinh chi vật giã, nhật nhật bộc chi, thập nhật hàn chi, vị hữu năng sinh giã giã." (Trong thiên hạ tuy có vật rất dễ sống nhưng một ngày ấm và mười ngày rét, thì loài dễ sống đó cũng không thể sống và sinh sôi được)
- ý nói công việc không thể vội vàng hấp tấp, nếu học mà một ngày học, mười ngày chơi, không suy nghĩ gì đến sách vở thì rút cục chẳng biết gì cả