(Đang) gội đầu (thì) vấn tóc
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Thành ngữ:
- Chỉ việc trọng người hiền: Thành ngữ này mô tả hành động tôn trọng, quý trọng và sẵn sàng tiếp đón người hiền tài một cách khẩn trương, không ngại phiền toái hay gián đoạn công việc cá nhân đang làm dở.
Ví dụ sử dụng
- Thành ngữ:
- Ông chủ tịch có thái độ "đang gội đầu thì vấn tóc" khi nghe tin chuyên gia nước ngoài đến thăm đột xuất. (Ông chủ tịch thể hiện sự trọng thị, sẵn sàng tiếp đón khi nghe tin chuyên gia nước ngoài đến thăm đột xuất.)
- Tinh thần "đang gội đầu thì vấn tóc" đối với nhân tài là rất cần thiết cho sự phát triển của đất nước. (Tinh thần quý trọng, ưu tiên tiếp đón nhân tài là rất cần thiết cho sự phát triển của đất nước.)
Các cách sử dụng nâng cao
- Thành ngữ này thường được dùng trong văn viết trang trọng hoặc trong các bài nói về đạo đức, cách đối nhân xử thế của người lãnh đạo. Nó nhấn mạnh sự ưu tiên cao nhất dành cho việc chiêu hiền đãi sĩ.
- Có thể dùng để khen ngợi thái độ cầu thị, ham học hỏi của một người khi sẵn sàng dừng việc riêng để tiếp thu ý kiến hay học hỏi từ người khác.
Biến thể và từ gần giống
- "Một lần gội đầu, ba lần vấn tóc": Một biến thể nhấn mạnh hơn nữa sự nôn nóng, khẩn trương và tôn kính đối với người hiền tài.
- Trọng người hiền tài: Cụm từ diễn đạt ý nghĩa tương tự một cách trực tiếp.
- Cầu hiền như khát nước: Thành ngữ khác cùng chủ đề, thể hiện lòng mong mỏi người tài một cách thiết tha.
Từ đồng nghĩa
- Trân trọng: Giữ gìn, coi trọng một cách cẩn thận.
- Kính trọng: Tôn kính và quý mến.
- Ưu ái: Yêu mến và đối xử tốt một cách đặc biệt.
Nguồn gốc và bối cảnh lịch sử
- Thành ngữ bắt nguồn từ điển tích về Chu Công Đán, một nhà chính trị nổi tiếng thời nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc, được coi là mẫu mực của người hiền tài. Khi đang gội đầu, nghe tin có người hiền đến thăm, ông vội vấn tóc (búi tóc ướt lại) để ra tiếp chuyện ngay, không để họ phải chờ đợi. Hành động này thể hiện sự thiết tha, thành khẩn trong việc chiêu mộ và tôn trọng nhân tài.
- Chỉ việc trọng người hiền
- Chu Công đương gội đầu liền quấn tóc lại để tiếp người hiền