bông mo
Định nghĩa
- Danh từ (thực vật học):
- Cụm hoa dạng mo: "bông mo" chỉ một loại cụm hoa đặc biệt, có trục hoa mọng thịt, thường được bao bọc bởi một lá bắc lớn, nhiều màu sắc gọi là mo. Cụm hoa này thường có hình trụ hoặc hình đuôi sóc, với nhiều hoa nhỏ xếp sít nhau trên bề mặt.
- Ví dụ điển hình: Các loài cây thuộc họ Ráy (Araceae) như môn, ráy, khoai môn, hay hoa hồng môn đều có hoa dạng "bông mo".
Ví dụ sử dụng
- (Cụm hoa dạng mo của cây môn có trục hoa mọng thịt màu vàng, được bọc bởi lá bắc lớn màu xanh.)
- (Cụm hoa dạng mo của hoa hồng môn có hình trụ, màu sắc đẹp, thường dùng làm hoa cắm.)
- (Cụm hoa dạng mo giúp phân biệt các loài cây họ Ráy với các họ khác.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "bông mo đơn tính": cụm hoa mo chỉ gồm hoa đực hoặc hoa cái.
- Bông mo đơn tính thường thấy ở một số loài ráy, giúp phân biệt giới tính của cây. (Cụm hoa mo chỉ có hoa đực hoặc hoa cái xuất hiện ở một số loài.)
- "trục bông mo": phần trục chính của cụm hoa mo, nơi các hoa nhỏ bám vào.
- Trục bông mo của khoai môn mọng nước, chứa nhiều tinh bột. (Phần trục của cụm hoa mo ở khoai môn có thịt mọng và giàu dinh dưỡng.)
Biến thể và từ gần giống
Mo (danh từ): lá bắc lớn bao bọc bông mo, thường có màu sắc sặc sỡ.
- Mo của hoa hồng môn có màu đỏ tươi, tạo điểm nhấn cho bông mo. (Lá bắc của hoa hồng môn màu đỏ, bao bọc cụm hoa bên trong.)
Bông (danh từ): từ chung để chỉ hoa hoặc cụm hoa, nhưng "bông mo" là thuật ngữ chuyên ngành.
- Bông hoa hồng khác với bông mo ở cấu trúc. (Hoa hồng có cấu trúc hoa điển hình, không phải dạng mo.)
Từ đồng nghĩa
- Cụm hoa mo: cách gọi mô tả đầy đủ hơn về cấu trúc thực vật.
- Cụm hoa mo của cây ráy có mùi hôi để thu hút côn trùng thụ phấn. (Cụm hoa dạng mo của cây ráy có mùi đặc trưng.)
- Spadix (từ mượn tiếng Anh): thuật ngữ quốc tế trong thực vật học, nhưng ít dùng trong tiếng Việt thông thường.
Thành ngữ liên quan
- Không có thành ngữ phổ biến liên quan đến "bông mo" vì đây là thuật ngữ chuyên ngành thực vật. Tuy nhiên, trong đời sống, người ta thường nói "bông mo trổ" để chỉ thời điểm cây họ Ráy ra hoa.
- Mùa mưa, cây ráy bắt đầu trổ bông mo. (Vào mùa mưa, cây ráy xuất hiện cụm hoa dạng mo.)