Định nghĩa

1. Động từ:
   • Có lòng biết ơn, nhận ơn từ người khác: "có ơn" diễn tả trạng thái một người đã nhận được sự giúp đỡ, ân huệ từ người khác và cảm thấy mắc nợ về mặt tình cảm hoặc đạo lý.
   • Thể hiện sự mang ơn: Dùng để chỉ việc một người ghi nhớ và đánh giá cao điều tốt đẹp mà người khác đã làm cho mình.

Ví dụ sử dụng

• (Tôi mang ơn người thầy đã dạy dỗ tôi nên người.)
• (Cô ấy nhận ơn và biết ơn người đã cứu mạng mình.)
• (Anh ấy luôn ghi nhớ mình mang ơn gia đình.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "có ơn với ai": mang ơn đối với một người cụ thể.
  • Chúng tôi có ơn với ông ấy rất nhiều. (Chúng tôi mang ơn ông ấy rất nhiều.)
• "có ơn nhau": hai bên đều có ơn với nhau, thường dùng trong quan hệ tương trợ.
  • Hai gia đình có ơn nhau từ lâu. (Hai gia đình mang ơn lẫn nhau từ lâu.)

Biến thể và từ gần giống

• Mang ơn (động từ): cùng nghĩa với "có ơn", nhưng phổ biến hơn.
  • Tôi mang ơn bác sĩ đã chữa bệnh cho mẹ tôi. (Tôi có ơn với bác sĩ đã chữa bệnh cho mẹ tôi.)
• Nhận ơn (động từ): hành động nhận sự giúp đỡ từ người khác.
  • Cô ấy nhận ơn từ người lạ. (Cô ấy nhận sự giúp đỡ từ người lạ.)
• Vô ơn (tính từ): không biết ơn, trái nghĩa với "có ơn".
  • Đừng vô ơn với người đã giúp mình. (Đừng không biết ơn người đã giúp mình.)

Từ đồng nghĩa

• Biết ơn: cảm thấy và bày tỏ lòng cảm kích.
• Mang ơn: chịu ơn, có nghĩa vụ đạo lý với người khác.
• Đội ơn: (cổ, trang trọng) cảm tạ sâu sắc, thường dùng trong văn cảnh tôn kính.

Thành ngữ liên quan

• Có ơn nên trả, có oán nên đền: khuyên con người phải ghi nhớ và đáp trả công ơn, đồng thời giải quyết oán thù một cách công bằng.
  • Ông bà ta dạy: có ơn nên trả, có oán nên đền. (Người xưa dạy: phải báo đáp ơn nghĩa và giải quyết oán thù.)