neoplatonism
Định nghĩa
Danh từ:
- Chủ nghĩa Tân Platon: Một hệ thống các học thuyết triết học và thần học kết hợp các yếu tố của Platon, Aristoteles và thuyết thần bí phương Đông. Học thuyết đặc trưng nhất của nó cho rằng nguyên lý đầu tiên và nguồn gốc của thực tại vượt qua tồn tại và tư duy, và về bản chất là không thể nhận biết được.
- Chủ nghĩa Tân Platon thịnh hành ở châu Âu ngoại giáo cho đến thế kỷ thứ 6.
- Chủ nghĩa Tân Platon có ảnh hưởng lớn đến các nhà văn Kitô giáo sơ khai, tư tưởng Trung cổ và Phục hưng sau này, cũng như triết học Hồi giáo.
Ví dụ sử dụng
- (Chủ nghĩa Tân Platon là một ảnh hưởng lớn đến sự phát triển của thần học Kitô giáo sơ khai.)
- (Khái niệm về Cái Một trong chủ nghĩa Tân Platon tương tự như ý niệm về Chúa trong một số truyền thống thần bí.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "Neoplatonic philosophy": Triết học Tân Platon, nhấn mạnh vào các chủ đề như sự thống nhất, sự phát xạ (emanation) và sự trở về của linh hồn với nguồn gốc thần thánh. (Ý tưởng phát xạ của triết học Tân Platon mô tả cách mọi thực tại tuôn chảy từ Cái Một.)
- "Neoplatonist": Danh từ chỉ người theo hoặc nghiên cứu chủ nghĩa Tân Platon. (Plotinus là nhà Tân Platon nổi tiếng nhất.)
Biến thể và từ gần giống
- Neoplatonic (tính từ): Thuộc về hoặc liên quan đến chủ nghĩa Tân Platon. (Tư tưởng Tân Platon ảnh hưởng đến nghệ thuật Phục hưng.)
- Neoplatonist (danh từ): Người theo chủ nghĩa Tân Platon.
Từ đồng nghĩa
- Platonism (chủ nghĩa Platon): Một hệ thống triết học cổ điển, nhưng thiếu các yếu tố thần bí phương Đông và thần học đặc trưng của chủ nghĩa Tân Platon.
- Mysticism (thuyết thần bí): Nhấn mạnh vào kinh nghiệm trực tiếp về thực tại siêu việt, tương đồng với một số khía cạnh của chủ nghĩa Tân Platon.
Các cụm từ liên quan
- Neoplatonic tradition: Truyền thống Tân Platon, bao gồm các trường phái và tác phẩm triết học kế thừa từ Plotinus và các đệ tử.
- Neoplatonic emanation: Sự phát xạ Tân Platon, khái niệm mô tả cách thực tại đa dạng phát sinh từ một nguồn gốc duy nhất.
Thành ngữ liên quan
Không có thành ngữ phổ biến trực tiếp liên quan đến "neoplatonism", nhưng cụm từ "the One" (Cái Một) thường được dùng trong bối cảnh triết học Tân Platon để chỉ nguyên lý tối cao.