Định nghĩa

Tính từ (thường dùng trong khẩu ngữ): - Trạng thái lôi thôi, lếch thếch, không ngay ngắn: "xộc xà xộc xệch" mô tả dáng vẻ hoặc cách ăn mặc lộn xộn, không chỉnh tề, thường do mệt mỏi, vội vã hoặc thiếu sự chăm chút. - Hành động vụng về, không khéo léo: "xộc xà xộc xệch" cũng chỉ cách làm việc cẩu thả, không có trật tự.

Ví dụ sử dụng

• (Anh ta vào phòng với trang phục lôi thôi, không gọn gàng.)
• (Cô ấy chạy vội vã, lếch thếch ra khỏi nhà mà quên mang giày.)
• (Công việc của hắn làm cẩu thả, không có trật tự.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "xộc xà xộc xệch" trong văn miêu tả: dùng để nhấn mạnh sự bừa bộn, thiếu ngăn nắp trong sinh hoạt hoặc ngoại hình.

  • Căn phòng bị bày biện xộc xà xộc xệch, đồ đạc vứt lung tung. (Căn phòng bừa bộn, đồ đạc không được sắp xếp gọn gàng.)

• "xộc xà xộc xệch" trong văn nói thông tục: thường mang sắc thái chê bai nhẹ nhàng hoặc hài hước.

  • Đi đâu mà xộc xà xộc xệch thế kia? (Đi đâu mà ăn mặc lôi thôi, không chỉnh tề thế kia?)

Biến thể và từ gần giống

• Xộc xệch (tính từ): lỏng lẻo, không chặt chẽ, không ngay ngắn.

  • Chiếc áo mặc xộc xệch, không vừa người. (Chiếc áo mặc lỏng lẻo, không ôm sát người.)

• Lếch thếch (tính từ): lôi thôi, không gọn gàng, thường chỉ cách ăn mặc.

  • Anh ta ăn mặc lếch thếch, trông rất luộm thuộm. (Anh ta ăn mặc lôi thôi, trông rất bừa bộn.)

• Bừa bộn (tính từ): lộn xộn, không có trật tự.

  • Phòng của nó lúc nào cũng bừa bộn. (Phòng của nó luôn lộn xộn.)

Từ đồng nghĩa

• Lôi thôi: không gọn gàng, thiếu ngăn nắp.
• Luộm thuộm: bẩn thỉu, không sạch sẽ, thường kết hợp với cách ăn mặc.
• Cẩu thả: làm việc không cẩn thận, qua loa.

Thành ngữ liên quan

• Xộc xà xộc xệch như ma lem: ví von cách ăn mặc lôi thôi, lem luốc như người ăn xin hoặc kẻ bẩn thỉu.
  • Sau một ngày làm vườn, nó trông xộc xà xộc xệch như ma lem. (Sau một ngày làm vườn, nó trông lôi thôi, bẩn thỉu.)