xà-phòng
Định nghĩa
- Danh từ:
- Chất tẩy rửa: "xà-phòng" là một hợp chất hóa học (thường là muối natri hoặc kali của axit béo) được dùng để làm sạch da, quần áo và các vật dụng khác, tạo bọt khi tiếp xúc với nước.
- Sản phẩm cụ thể: "xà-phòng" cũng chỉ các sản phẩm được chế biến từ chất tẩy rửa này, có dạng rắn, lỏng hoặc bột, dùng để tắm rửa, giặt giũ.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Mẹ mua một bánh xà-phòng thơm để tắm cho em bé. (Mẹ mua một bánh xà-phòng có mùi thơm để tắm cho em bé.)
- Xà-phòng bột dùng để giặt quần áo rất hiệu quả. (Loại xà-phòng dạng bột rất tốt để giặt quần áo.)
- Anh ấy rửa tay bằng xà-phòng trước khi ăn. (Anh ấy dùng xà-phòng rửa tay trước bữa ăn.)
Các cách sử dụng nâng cao
"xà-phòng thơm": xà-phòng có hương liệu (hoa, trái cây...), dùng để tắm hoặc làm vệ sinh cá nhân.
- Cô ấy thích dùng xà-phòng thơm mùi oải hương. (Cô ấy ưa chuộng loại xà-phòng có mùi hương hoa oải hương.)
"xà-phòng đen": loại xà-phòng đặc biệt, thường có màu đen, dùng để tẩy rửa mạnh hoặc trong một số nền văn hóa để chăm sóc da.
- Xà-phòng đen được dùng để tẩy tế bào chết cho da. (Loại xà-phòng màu đen có tác dụng làm sạch sâu và loại bỏ da chết.)
"xà-phòng bột": xà-phòng ở dạng bột khô, thường dùng để giặt quần áo.
- Xà-phòng bột hòa tan nhanh trong nước ấm. (Dạng bột của xà-phòng tan nhanh khi gặp nước ấm.)
Biến thể và từ gần giống
Xà bông (danh từ): từ đồng nghĩa phổ biến trong tiếng Việt miền Nam, chỉ cùng một loại chất tẩy rửa.
- Em mua xà bông mới để rửa chén. (Em mua xà bông mới để rửa chén.)
Xà phòng (danh từ): cách viết biến thể (không dấu gạch nối) của "xà-phòng", thường dùng trong văn bản hiện đại.
- Xà phòng diệt khuẩn rất cần thiết trong mùa dịch. (Loại xà phòng có khả năng diệt khuẩn rất quan trọng trong mùa dịch.)
Từ đồng nghĩa
- Xà bông: từ thông dụng ở miền Nam, chỉ chất tẩy rửa dùng để tắm, giặt.
- Xà phòng thơm: loại xà-phòng có mùi thơm, dùng cho cá nhân.
- Bột giặt: dạng bột của xà-phòng dùng để giặt quần áo (thường có thêm chất tẩy trắng).
Thành ngữ liên quan
- "Như xà-phòng với nước": diễn tả sự hòa hợp, dễ dàng kết hợp.
- Hai người bạn thân ấy hợp nhau như xà-phòng với nước. (Hai người bạn thân ấy rất hòa hợp, dễ dàng làm việc cùng nhau.)