xên

Người thợ đang xên đường trong một chiếc chảo lớn.

Định nghĩa

1. Động từ:
   • Làm cho tinh khiết, cô đặc bằng cách đun nóng: "xên" chỉ hành động đun đường (hoặc các chất lỏng khác) để làm cho nó trở nên đặc hơn, tinh khiết hơn, thường dùng trong chế biến thực phẩm, đặc biệt là làm kẹo hoặc mứt.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Bà tôi thường xên đường để làm kẹo lạc. (Bà tôi đun đường cho đến khi đặc lại để làm kẹo lạc.)
  • Cần phải xên kỹ để đường không bị cháy. (Cần đun đường cẩn thận để tránh bị cháy khét.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "xên đường": cụm từ chỉ hành động làm đặc đường bằng nhiệt.

  • Công đoạn xên đường đòi hỏi sự kiên nhẫn và khéo léo. (Quá trình đun đường cần sự tỉ mỉ và kỹ năng.)

• "xên mật": làm đặc mật ong hoặc các loại siro.

  • Người ta xên mật để bảo quản lâu hơn. (Mật ong được đun đặc để kéo dài thời gian sử dụng.)

Biến thể và từ gần giống

• Nấu (động từ): đun nấu nói chung, nhưng không đặc trưng cho việc làm tinh khiết.

  • Nấu đường khác với xên đường vì xên tập trung vào độ đặc. (Việc nấu đường không giống xên đường vì xên chú trọng vào sự cô đặc.)

• Luyện (động từ): làm tinh chế, thường dùng cho kim loại, nhưng cũng có thể áp dụng cho đường.

  • Luyện đường là quá trình tinh chế công nghiệp. (Luyện đường là quá trình tinh chế ở quy mô lớn.)

Từ đồng nghĩa

• Cô đặc: làm cho chất lỏng trở nên đặc hơn bằng cách đun sôi.
• Tinh luyện: làm tinh khiết qua quá trình xử lý.

Thành ngữ liên quan

• Xên như mật: chỉ trạng thái đường hoặc chất lỏng đã được đun đến độ đặc sánh, mịn.
  • Đường đã xên như mật, sẵn sàng để làm bánh. (Đường đã được đun đặc như mật ong, có thể dùng để làm bánh.)