Đường luật

Học thuật
Thân thiện
Định nghĩa
  1. Danh từ:
    • Luật thơ có từ đời nhà Đường (Trung Quốc): Đây là hệ thống quy tắc nghiêm ngặt về niêm, luật, vần và bố cục cho thơ cổ điển, hình thành và phát triển rực rỡ dưới thời nhà Đường.
    • Thể thơ tuân theo luật đó: Chỉ chung các bài thơ được sáng tác theo đúng quy tắc của Đường luật, thường gồm các thể thất ngôn bát cú, ngũ ngôn bát cú, hoặc một số thể phú.
Ví dụ sử dụng
  • Danh từ:
    • Các nhà thơ cổ điển Việt Nam như Nguyễn Trãi, Nguyễn Khuyến đều rất tinh thông Đường luật.
    • Bài "Thu điếu" của Nguyễn Khuyến là một kiệt tác thơ Đường luật bằng chữ Nôm.
    • Học Đường luật giúp ta hiểu sâu hơn về cấu trúc và vẻ đẹp của thơ ca cổ điển.
Các cách sử dụng nâng cao
  • "Thơ Đường luật": Cụm từ thông dụng để chỉ thể loại thơ tuân theo các quy tắc của Đường luật.
    • Thơ Đường luật Việt Nam vừa kế thừa tinh hoa Trung Hoa vừa có sự sáng tạo riêng.
  • "Gò bó trong khuôn khổ Đường luật": Cách nói ví von về sự nghiêm ngặt, chặt chẽ của các quy tắc này.
    • Sáng tác thơ Đường luật đòi hỏi sự công phu vì nó bị gò bó trong khuôn khổ niêm luật.
Biến thể và từ liên quan
  • Thất ngôn bát cú: Thể thơ phổ biến nhất của Đường luật, mỗi bài 8 câu, mỗi câu 7 chữ.
  • Ngũ ngôn bát cú: Thể thơ Đường luật mỗi bài 8 câu, mỗi câu 5 chữ.
  • Luật: Chỉ chung các quy tắc, điều lệ. Trong thơ, thường đi với từ "niêm" thành "niêm luật".
  • Cổ phong: Thể thơ cổ có hình thức tự do, đối lập với thơ có quy tắc chặt chẽ như Đường luật.
Từ đồng nghĩa/Gần nghĩa
  • Thơ luật: Cách gọi khác của thơ Đường luật, nhấn mạnh vào tính quy tắc.
  • Thơ cận thể: Thuật ngữ chỉ thơ có hình thức quy định chặt chẽ (như Đường luật), đối lập với "thơ cổ thể" tự do.
Thành ngữ/Cụm từ cố định
  • "Vần, luật, niêm, đối": Cụm từ thường dùng để tóm tắt các yếu tố cơ bản cấu thành Đường luật, bao gồm cách gieo vần, quy tắc bằng trắc, sự liên kết giữa các câu và phép đối ngẫu.
    • Một bài thơ Đường luật chuẩn mực phải đảm bảo đủ bốn yếu tố: vần, luật, niêm, đối.
  1. dt. Luật thơ có từ đời nhà Đường (Trung Quốc) được áp dụng cho thơ ngụ ngôn, thất ngôn và một số thể phú: thơ Đường luật