Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Tạo hóa, trời đất được nhân cách hóa như một đứa trẻ nghịch ngợm, hay bày trò: Từ dùng để gọi tạo hóa (đấng tạo hóa, quy luật tự nhiên) với hàm ý trách móc, cho rằng nó hành xử bất thường, gây ra những chuyện oái oăm, khổ sở cho con người một cách ngẫu nhiên và trẻ con.
   • Ẩn dụ về sự bất thường, oái oăm của số phận: Chỉ sự trớ trêu, những điều không may mắn bất ngờ xảy đến trong cuộc đời, như thể có một đứa trẻ vô hình đang đùa giỡn.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Cuộc đời thật lắm trái ngang, đúng là trò đùa của hóa nhi. (Cuộc đời thật nhiều trắc trở, đúng là trò đùa của tạo hóa nghịch ngợm.)
  • Ông ấy than thở: "Hóa nhi thật độc địa, sao lại bắt tôi chịu cảnh này?" (Ông ấy than thở: "Tạo hóa thật độc ác, sao lại bắt tôi chịu cảnh này?")

Các cách sử dụng nâng cao

• "Trò của hóa nhi": Chỉ những sự việc trớ trêu, oái oăm do số phận hay tạo hóa sắp đặt.
  • Gặp lại người cũ trong hoàn cảnh ấy quả là một trò của hóa nhi.
• "Bị hóa nhi trêu ngươi": Diễn tả việc gặp phải những điều không may, trắc trở một cách bất ngờ và khó hiểu.
  • Dự định chu đáo là thế, cuối cùng vẫn bị hóa nhi trêu ngươi.

Biến thể và từ liên quan

• Tạo hóa (danh từ): Đấng tạo hóa, quy luật tự nhiên sinh ra vạn vật.
• Ông trời (danh từ): Cách gọi dân gian chỉ đấng tối cao, thường mang sắc thái gần gũi hơn "hóa nhi".
• Số phận (danh từ): Định mệnh, những điều đã được an bài cho cuộc đời một con người.

Từ đồng nghĩa

• Tạo vật (danh từ): Đấng tạo hóa (ít dùng với sắc thái trách móc).
• Con tạo (danh từ): Cách gọi tạo hóa, thường dùng trong văn chương với ý than vãn về số phận.

Thành ngữ liên quan

• "Con tạo xoay vần": Chỉ sự thay đổi, biến hóa khôn lường của số phận, cuộc đời.
• "Trời đất nổi cơn gió bụi": Chỉ những biến cố lớn, sự xáo trộn bất thường của thế sự.

1. Từ dùng gọi tạo hóa với ý cuồng phóng, trách móc tạo hóa như đứa trẻ hay đặt bày cho người đời lắm chuyện oái oăm, bất thường như trò trẻ con, là do chữ "Tạo hóa tiểu nhi" trong tiếng Hán
2. Đường thư: Đỗ Thẩm Ngôn bệnh nặng, Tống Chí Vấn đến thăm hỏi. Họ Đỗ nói: "Thậm vi tạo hóa tiểu nhi sở khổ" (Thật bị trẻ tạo hóa làm đến khổ)