Nắng hạ làm mưa

Thân thiện

Nắng hạ làm mưa là hình ảnh người hiền tài ra giúp nước.

Định nghĩa

1. Thành ngữ:
   • Tài năng cứu dân, giúp nước: "Nắng hạ làm mưa" là một thành ngữ Hán Việt, dùng để ca ngợi người hiền tài xuất hiện đúng lúc để cứu giúp dân chúng và đất nước thoát khỏi cảnh khó khăn, nguy nan, giống như cơn mưa rào kịp thời trong mùa hạn hán.

Ví dụ sử dụng

• Thành ngữ:
  • Vị tướng tài ấy xuất hiện như nắng hạ làm mưa, đem lại chiến thắng và hòa bình cho đất nước.
  • Trong cơn đại dịch, đội ngũ y bác sĩ tuyến đầu thực sự là "nắng hạ làm mưa" của nhân dân.

Các cách sử dụng nâng cao

• Dùng trong văn chương, lời ca ngợi: Thành ngữ này thường xuất hiện trong văn học cổ, các bài diễn văn, hoặc lời tán dương mang tính trang trọng để ví von về công lao, tài đức của một người.
  • Sử sách ca ngợi vị quan thanh liêm ấy như một bậc "nắng hạ làm mưa" cho dân làng.

Biến thể và từ gần giống

• Cứu khổn phò nguy: Cứu giúp lúc khốn khó, phò trợ lúc nguy nan.
• Tái sinh phụ mẫu: (Cha mẹ tái sinh) - Thường dùng để chỉ ân nhân cứu mạng.
• Cơn mưa giữa sa mạc: (Thành ngữ hiện đại, có ý nghĩa tương tự) - Chỉ sự giúp đỡ kịp thời, quý giá trong hoàn cảnh cực kỳ khó khăn.

Từ đồng nghĩa

• Cứu tinh: Người hoặc vật đến cứu giúp trong lúc nguy cấp.
• Vị cứu tinh: Người mang đến sự giải cứu.
• Phò tá đắc lực: Người phò trợ, giúp đỡ rất hữu hiệu.

Nguồn gốc và ý nghĩa văn hóa

• Xuất xứ: Thành ngữ bắt nguồn từ điển tích Trung Quốc thời nhà Thương. Vua Cao Tông cầu mời được hiền tài Phó Duyệt về giúp nước và ví ông như mái chèo khi vượt sông lớn, như trận mưa rào trong năm đại hạn.
• Hàm ý: Thể hiện triết lý trọng dụng người tài, coi người hiền tài là yếu tố then chốt để giải quyết những khủng hoảng của quốc gia, tựa như nước đối với cây cỏ trong mùa hạn.

Học thuật

1. Nói tài cứu dân giúp nước
2. Vua Cao Tông nhà Thương cầu được Phó Duyệt ở đất Phó Nghiêm về tôn lập làm thừa tướng ở luôn bên cạnh vua. Cao Tông bảo Phó Duyệt rằng: "Nhược tuế cự xuyên dụng nhữ tác chu tiếứp, nhược tuế đại hạn dụng nhữ tác lâm vũ." (Nếu qua sông lớn, dùng nhà ngươi làm mái chèo thuyền, nếu phải năm đại hạn, dùng nhà ngươi làm trận mưa rào)
3. ý nói người hiền tài ra cứu dân giúp nước, cũng như trận mưa phải cơn hạn vây. (Thông Chí quyển 3, Thượng thư quyển 10)