Ngũ Tử Tư
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ riêng:
- Tên một nhân vật lịch sử Trung Quốc thời Xuân Thu: Ngũ Tử Tư là một đại phu, nhà quân sự, chính trị gia nổi tiếng, người nước Sở, sau chạy sang nước Ngô. Ông nổi tiếng với lòng hiếu thảo và ý chí báo thù cho cha và anh.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ riêng:
- Câu chuyện Ngũ Tử Tư báo thù cho cha là một điển tích nổi tiếng.
- Ngũ Tử Tư đã giúp Ngô vương Hạp Lư trở nên hùng mạnh.
Các cách sử dụng nâng cao
"Tâm trạng Ngũ Tử Tư": Cụm từ dùng để ám chỉ tâm trạng uất hận, quyết tâm báo thù đến cùng.
- Sau biến cố gia đình, anh ấy mang tâm trạng Ngũ Tử Tư, ngày đêm chỉ nghĩ đến chuyện phục thù.
"Vượt ải như Ngũ Tử Tư": Hàm ý vượt qua khó khăn, hiểm nguy một cách thần kỳ nhờ có quý nhân phù trợ.
- Công ty anh ấy thoát khỏi khủng hoảng, đúng là vượt ải như Ngũ Tử Tư.
Biến thể và từ gần giống
- Ngũ Tử Tư biệt truyện: Tên các tác phẩm, câu chuyện riêng kể về cuộc đời Ngũ Tử Tư.
- Ngũ Viên: Một tên gọi khác của Ngũ Tử Tư (tên tự là Viên).
Từ đồng nghĩa
- Kẻ báo thù: Người nuôi chí trả thù (dùng trong ngữ cảnh so sánh, ví von).
- Bậc trung thần, hiếu tử: Người bề tôi trung thành, người con có hiếu (dùng để chỉ phẩm chất của ông).
Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan
(Không áp dụng do đây là danh từ riêng)
Thành ngữ liên quan
"Ngũ Tử Tư quá Chiêu Quan": Thành ngữ chỉ việc trải qua gian nan, hiểm trở để đạt mục đích.
- Để có được thành công hôm nay, anh ấy đã trải qua một hành trình "Ngũ Tử Tư quá Chiêu Quan".
"Một mình Ngũ Tử Tư": Hàm ý chỉ sự cô độc, lẻ loi trên con đường đầy chông gai thực hiện chí lớn.
- Trong cuộc chiến pháp lý đó, ông ấy như một mình Ngũ Tử Tư đối đầu với cả một tập đoàn hùng mạnh.
- Sử ký: Ngũ Tử Tư người nước Sở thời Xuân Thu, cha là Ngũ Xa, anh là Ngũ Thương, tổ tiên là Ngũ Cử có danh lớn ở Sở. Ngũ Xa làm Thái thú thời Sở Bình Vương. Sở Bình Vương vô đạo, cướp vợ của con là thái tử Kiến. Về sau, Sở Bình Vương nghe lời xiểm nịnh của Phí Vô Kỵ mới cho người giết thái tử Kiến và bắt bỏ tù Ngũ Xa. Vô Kỵ nói với Bình Vương: "Ngũ Xa có hai con đều là những người tài giỏi, nếu không giết thì sẽ là mối lo cho nước Sở. Nay dùng Ngũ Xa làm con tin, dụ họ đến mà giết đi." Bình Vương cho sứ giả gọi Ngũ Thương đến, rồi giết cả Xa lẫn Thương
- Ngũ Tử Tư trốn sang Tống, rồi đến Trịnh và Ngô, ngày đêm lo việc báo thù cho cha và anh. Đến cửa ải Chiêu Quan, người giữ cửa đuổi theo muốn bắt, ông đi bộ bỏ chạy. Đến sông Giang, may trên sông có người đánh cá đang chèo chiếc thuyền nhỏ, biết Tử Tư nguy cấp và đói lắm nên mới đi kiếm cơm cho ăn. Tử Tư nấp trong bụi lau, người đánh cá mang cơm đến gọi: "Lô trung nhân ! Lô trung nhân ! Lô trung nhân !" (Hỡi người trong bụi lau), Tử Tư ra nhận cơm ăn. ăn xong, người đánh cá bèn chèo thuyền cho Tử Tư sang sông
- Tử Tư đến Ngô, giúp công tử Quang lên ngôi vua, đó là vua Hạp Lư nước Ngô (Ngô Hạp Lư). Hạp Lư tin dùng Tử Tư mưu việc đánh Sở. 9 năm sau, Hạp Lư cùng Tử Tư đem quân đánh Sở. Quân Sở thua to, quân Ngô kéo vào thành, Bình Vương đã mất. Tử Tư cho đào mã Sở Bình Vương, đem thây ra đánh 300 roi để báo thù rửa nhục cho cha và anh. (Ngũ Tử Tư liệt truyện, Đông Chu liệt quốc, hồi 71 - 73)