Ngọa Long

Định nghĩa

Danh từ riêng:
- Hiệu (tên tự) của Gia Cát Lượng (Khổng Minh): "Ngọa Long" là một tên hiệu, biểu thị hình ảnh một con rồng đang ẩn mình, chưa ra khỏi chỗ ở, dùng để chỉ người tài giỏi nhưng chưa gặp thời cơ để thi thố tài năng.
- Ẩn dụ về bậc hiền tài chưa gặp thời: Từ này thường được dùng để ví von những người có tài năng phi thường, học vấn uyên thâm nhưng đang sống ẩn dật, chưa được biết đến hoặc chưa ra giúp đời.

Ví dụ sử dụng

Danh từ riêng:
- "Ngọa Long" là hiệu của Gia Cát Lượng thời Tam Quốc. ("Ngọa Long" là tên hiệu của Gia Cát Lượng thời Tam Quốc.)
- Tương truyền, Tư Mã Huy đã tiến cử "Ngọa Long" và "Phượng Sồ" cho Lưu Bị. (Tương truyền, Tư Mã Huy đã tiến cử "Ngọa Long" và "Phượng Sồ" cho Lưu Bị.)

Các cách sử dụng nâng cao

Dùng như một danh từ chung để chỉ người tài ẩn cư:
- Trong làng có một vị "Ngọa Long" mà ít người biết đến. (Trong làng có một vị hiền tài ẩn cư mà ít người biết đến.)
- Anh ấy chính là "Ngọa Long" của công ty chúng ta, chỉ chờ thời cơ là tỏa sáng. (Anh ấy chính là nhân tài tiềm ẩn của công ty chúng ta, chỉ chờ thời cơ là tỏa sáng.)

Biến thể và từ liên quan

Ngọa (động từ): nằm.
- Con hổ đang ngọa trên tảng đá. (Con hổ đang nằm trên tảng đá.)
Long (danh từ): rồng.
- Rồng là biểu tượng của quyền uy và sức mạnh. (Rồng là biểu tượng của quyền uy và sức mạnh.)
Phượng Sồ (danh từ riêng): Hiệu của Bàng Thống, một mưu sĩ nổi tiếng khác thời Tam Quốc, thường được nhắc đến cùng với Ngọa Long.
- "Ngọa Long, Phượng Sồ, được một trong hai có thể an định thiên hạ." ("Ngọa Long, Phượng Sồ, được một trong hai có thể an định thiên hạ.")

Từ đồng nghĩa

Thành ngữ liên quan

"Ngọa Long gặp mưa": Chỉ người tài gặp được thời cơ, được trọng dụng để thi thố tài năng.
- Việc anh ấy được bổ nhiệm giám đốc đúng là "Ngọa Long gặp mưa". (Việc anh ấy được bổ nhiệm giám đốc đúng là người tài gặp được thời cơ.)
"Rồng nằm, hổ phục": Chỉ nơi có địa thế hiểm yếu hoặc nơi tụ tập nhiều anh tài.
- Vùng đất này đúng là nơi "rồng nằm, hổ phục". (Vùng đất này đúng là nơi tụ tập nhiều anh tài.)