Sừng ngựa hẹn quy kỳ

Học thuật
Thân thiện
Định nghĩa
  1. Thành ngữ:
    • Lời hẹn ước không bao giờ thực hiện được, lời hứa hão huyền: "Sừng ngựa hẹn quy kỳ" là một thành ngữ Hán Việt, dùng để chỉ một lời hứa hẹn viển vông, một điều kiện bất khả thi, không bao giờ có thể xảy ra. Thành ngữ này xuất phát từ một điển tích lịch sử.
Ví dụ sử dụng
  • Thành ngữ:
    • Anh ta hứa sẽ trả tiền cho tôi khi "sừng ngựa hẹn quy kỳ". (Lời hứa của anh ta là một lời hứa không bao giờ thực hiện được.)
    • Đừng tin vào những lời hứa kiểu "sừng ngựa hẹn quy kỳ" ấy. (Đừng tin vào những lời hứa hão huyền, không thể thực hiện.)
Các cách sử dụng nâng cao
  • Dùng như một vị ngữ hoặc bổ ngữ trong câu: Thành ngữ này thường được dùng để phê phán, châm biếm một lời hứa suông.
    • Lời hứa của hắn chẳng khác nào "sừng ngựa hẹn quy kỳ". (Lời hứa của hắn hoàn toàn là hão huyền.)
  • Dùng để miêu tả một điều kiện bất khả thi: Nhấn mạnh tính chất không tưởng của một sự việc.
    • Chờ hắn thay đổi ư? Đó là chuyện "sừng ngựa hẹn quy kỳ". (Việc chờ đợi hắn thay đổi là điều không thể xảy ra.)
Biến thể và từ gần giống
  • Ô đầu bạch, mã sinh giác: Đây là cụm từ Hán Việt gốc, nguyên văn lời của vua Tần, có nghĩa đen là "đầu quạ trắng, ngựa mọc sừng". Đây chính là nguồn gốc trực tiếp của thành ngữ "sừng ngựa hẹn quy kỳ".
  • Hứa hươu hứa vượn: Một thành ngữ thuần Việt có nghĩa tương tự, chỉ lời hứa hão, không thực tế.
  • Hứa lèo: (từ thông tục) Chỉ lời hứa cho qua chuyện, không có ý định thực hiện.
Từ đồng nghĩa
  • Lời hứa hão: Lời hứa suông, không có giá trị thực hiện.
  • Lời hứa viển vông: Lời hứa về những điều xa vời, không thực tế.
  • Điều kiện bất khả thi: Điều kiện không thể nào đáp ứng được.
Giải thích điển tích (Ngữ nguyên)

Thành ngữ này bắt nguồn từ điển tích về Thái tử Đan nước Yên thời Chiến Quốc. Khi làm con tin ở nước Tần, Thái tử Đan xin vua Tần cho về nước. Vua Tần không muốn cho về nhưng không nói thẳng, bèn đưa ra một điều kiện không tưởng: "Bao giờ đầu quạ hóa trắng, ngựa mọc sừng, ta sẽ cho ngươi về." ("Ô đầu bạch, mã sinh giác, nãi hứa nhĩ"). Từ đó, "sừng ngựa hẹn quy kỳ" (hẹn kỳ về khi ngựa mọc sừng) trở thành thành ngữ chỉ lời hứa hão, lời hẹn ước không bao giờ thành hiện thực.

  1. Bao giờ ngựa mọc sừng mới hẹn ngày cho về nước
  2. Phong tục thông nghĩa: Thái tử Đan nước Yên làm con tin ở Tần muốn về nước, xin với vua Tần, vua Tần nói: "ô đầu bạch, mã sinh giác, nãi hứa nhĩ" (Bao giờ đầu quạ trắng ra, ngựa mọc sừng mới hẹn cho về.)