Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Tranh vẽ đám mây biến thành hình con chó: Một hình ảnh ẩn dụ, dùng để chỉ sự thay đổi nhanh chóng, khó lường của cuộc đời và thế sự, giống như đám mây trên trời thoắt ẩn thoắt hiện, biến hóa khôn cùng.
   • Biểu tượng cho sự đổi thay, phù du: "Tranh Vân Cẩu" không chỉ là một bức tranh cụ thể mà còn là một thành ngữ, một điển tích văn học, biểu trưng cho tính chất vô thường, bấp bênh của cuộc sống.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Cuộc đời thật tựa bức tranh Vân cẩu, mọi thứ đều có thể thay đổi trong chốc lát.
  • Nhà thơ dùng hình ảnh tranh Vân cẩu để diễn tả sự biến ảo khôn lường của thời thế.

Các cách sử dụng nâng cao

• Dùng như một điển tích văn học: "Tranh Vân Cẩu" thường được các tác giả cổ điển Việt Nam và Trung Hoa vay mượn để nói về thế sự đổi thay.
  • Trong "Cung oán ngâm khúc", Nguyễn Gia Thiều viết: "Bức tranh Vân cẩu vẽ người tang thương", ý nói cuộc đời con người đầy biến cố đau thương như bức tranh mây chó biến ảo.
• Ẩn dụ về sự phù du: Cụm từ này có thể dùng độc lập như một ẩn dụ hoàn chỉnh.
  • Giàu sang phú quý chẳng qua chỉ là tranh Vân cẩu mà thôi.

Biến thể và từ gần giống

• Vân cẩu (danh từ): Cách nói rút gọn của "tranh Vân cẩu", cùng mang nghĩa ẩn dụ về sự biến đổi.
  • Đời người bèo bọt, vân cẩu mà thôi.
• Mây chó (danh từ): Cách dịch nghĩa đen, giải thích hình ảnh gốc của điển tích.
  • Cảnh mây trời biến hóa tựa mây chó trên không.

Từ đồng nghĩa

• Bèo dạt mây trôi: Chỉ số phận lênh đênh, vô định, không tự chủ.
• Phù sinh: Chỉ kiếp sống ngắn ngủi, tạm bợ của con người.
• Bóng câu qua cửa sổ: Chỉ sự vật, thời gian trôi qua rất nhanh.

Thành ngữ liên quan

• Vân cẩu biến hóa: Nhấn mạnh sự biến đổi nhanh chóng, khó đoán định, giống như đám mây biến thành hình con chó.
  • Thời thế vân cẩu biến hóa, khó mà liệu trước được điều gì.

1. Tranh đám mây biến thành hình con chó, chỉ sự đổi thay khôn lường của cuộc đời
2. Đỗ Phủ:
3. Thiên hương phù vân như bạch y
4. Tú tự hốt biến vi thương cẩu
5. (Trên trời mây bồng bềnh như chiếc áo trắng, phút chốc lại biến thành con chó xanh.)
6. Cung oán ngâm khúc:
7. Lò cừ nung nấu sự đời
8. Bức tranh Vân cẩu vẽ người tang thương