VÅ© Trinh
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ riêng:
- Tên một nhân vật lịch sử, danh sĩ Việt Nam cuối thế kỷ 18, đầu thế kỷ 19: Vũ Trinh là một nhà nho, quan lại và là tác giả văn học thời Lê mạt - Nguyễn sơ.
- Tác giả của "Lan Trì kiến văn lục": Ông được biết đến nhiều nhất qua tác phẩm ghi chép, tản văn nổi tiếng này.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ riêng:
- Vũ Trinh sống vào giai đoạn giao thời giữa nhà Lê và nhà Nguyễn.
- Công trình nghiên cứu tập trung vào cuộc đời và sự nghiệp của danh sĩ Vũ Trinh.
Các cách sử dụng nâng cao
"Thời của Vũ Trinh": cụm từ dùng để chỉ giai đoạn lịch sử cuối thế kỷ 18, đầu thế kỷ 19 ở Việt Nam, một thời kỳ nhiều biến động.
- Nền văn học thời của Vũ Trinh mang đậm dấu ấn của buổi giao thời.
"Theo ghi chép của Vũ Trinh": dùng để chỉ nguồn tư liệu, thông tin được trích dẫn từ tác phẩm của ông, đặc biệt là "Lan Trì kiến văn lục".
- Theo ghi chép của Vũ Trinh, phong tục nơi ấy thời đó rất khác biệt.
Biến thể và từ liên quan
- Lai Sơn: Một trong các hiệu (tên chữ) của Vũ Trinh.
- Lan Trì ngư giả: Biệt hiệu của Vũ Trinh, thường dùng khi xưng danh trong văn chương.
- Duy Chu: Tự (tên chữ) của Vũ Trinh.
- "Lan Trì kiến văn lục": Tên tác phẩm chính, một tập bút ký, ghi chép quan trọng của ông.
Từ đồng nghĩa / Cách gọi khác
- Danh sĩ Vũ Trinh: Cách gọi trang trọng, nhấn mạnh địa vị học thuật.
- Cụ Vũ Trinh: Cách gọi kính trọng, thân mật.
- Tác giả "Lan Trì kiến văn lục": Cách gọi thông qua tác phẩm tiêu biểu nhất.
Thông tin lịch sử liên quan
- Quê quán: Làng Lang Tài, phủ Thuận An, trấn Kinh Bắc (nay thuộc Bắc Ninh/Hà Bắc).
- Khoa cử: Đỗ Hương cống (Cử nhân).
- Quan trường: Làm quan cuối thời Lê, được vua Gia Long nhà Nguyễn vời ra nhưng cuộc đời quan trường nhiều thăng trầm, từng bị đi đày.
- Sự nghiệp văn chương: Để lại dấu ấn với thể loại tản văn, bút ký, ghi chép sự việc và con người đương thời.
- (1769 - Lang Tài, Bắc Ninh - nay thuộc Gia Lương, Hà Bắc - 1828) Tự Duy Chu, hiệu Lai Sơn, Xuyên Hanh, biệt hiệu Lan Trì ngư giả. Đỗ Hương cống, làm quan thời Lê Mạt. Khi Lê Chiêu Thống chạy theo Tôn Sĩ Nghị, ông lui về ở ẩn. Năm 1802, Gia Long triệu ra làm quan ít lâu thì từ chức. Đến 1807 lại được mời ra đi sứ triều Thanh. Vì liên can với Nguyễn Văn Thành nên Vũ Thư bị đày vào Quảng Nam, đến 1828 được tha về. Tác giả cuốn Lan Trì kiến văn lục, đồng tác giả Hoàng Viết luật lệ