Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Tường ốp bằng gỗ quế: Chỉ loại tường được ốp hoặc làm bằng gỗ quế, thường thấy trong các cung điện, đặc biệt là khu vực dành cho cung nữ thời xưa.
   • Biểu tượng của nơi cung cấm, lầu son gác tía: "Vách quế" thường được dùng trong văn chương cổ điển để hình tượng hóa cho chốn cung đình xa hoa, nơi ở của các phi tần, mỹ nữ, nhưng cũng ẩn chứa sự cô đơn, lạnh lẽo.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Trải vách quế gió vàng hiu hắt. (Trước tường quế, ngọn gió thu vàng vi vút, hiu hắt thổi qua.)
  • Cung nữ sống trong những căn phòng có vách quế ấm áp mùa đông.
  • Hình ảnh "vách quế" gợi nhớ đến cuộc sống xa hoa nhưng tù túng trong cung cấm.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Vách quế" trong thi ca: Từ này thường xuất hiện trong thơ ca cổ điển Việt Nam (như trong ) không chỉ để tả cảnh mà còn là một ẩn dụ, một điển tích. Nó gợi lên vẻ đẹp sang trọng nhưng cô độc, sự sum suê vật chất nhưng lạnh lẽo về tinh thần của người sống trong cung cấm.
  • Trong văn học, "vách quế" đã trở thành một hình ảnh ước lệ, tượng trưng cho chốn cung đình.

Biến thể và từ gần giống

• Cung quế: Cung điện có tường quế, cũng dùng để chỉ nơi ở của các tiên nữ hoặc phi tần.
• Lầu son gác tía: Cụm từ cùng trường nghĩa, chỉ nơi ở xa hoa, lộng lẫy trong cung vua, phủ chúa.

Từ đồng nghĩa

• Tường quế: Cách nói khác của "vách quế".
• Cung cấm: Chỉ chung khu vực cấm địa trong cung điện, nơi ở của vua và các phi tần.

Thành ngữ, điển tích liên quan

• Điển tích "vách quế": Xuất phát từ thực tế kiến trúc cung đình xưa, dùng gỗ quế (một loại gỗ quý, có hương thơm và tính ấm) để ốp tường cho các cung nữ, nhằm giữ ấm và tạo hương thơm. Trong văn chương, hình ảnh này được sử dụng để gợi tả một không gian đẹp nhưng kín mít, biệt lập.
  • Hình ảnh "gió vàng hiu hắt" thổi qua "vách quế" trong Cung oán ngâm khúc là một liên tưởng đầy ám ảnh về sự lạnh lẽo, cô quạnh trong chính nơi xa hoa nhất.

1. Các cung cho cung nữ ở thời xưa thường dùng gỗ Quế để ốp tường (nhằm ltạo không khí ấm áp) nên gọi là vách quế
2. Cung oán ngâm khúc:
3. Trãi vách quế gió vàng hiu hắt
4. Mãnh vũ y lạnh ngắt như đồng