Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Xù xì, rối bù, không gọn gàng: Dùng để miêu tả trạng thái của tóc, lông, hoặc những thứ tương tự, khi chúng bị rối, xù ra, không được chải chuốt, cắt tỉa gọn gàng.
   • Lôi thôi, luộm thuộm: Có thể dùng để miêu tả vẻ ngoài tổng thể của một người hoặc một vật trông thiếu sự chỉn chu, ngăn nắp.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:
  • Sau trận mưa, con chó lông ướt trông bờm xờm. (Sau trận mưa, con chó lông ướt trông xù xì, rối bù.)
  • Cậu bé thức dậy với mái tóc bờm xờm. (Cậu bé thức dậy với mái tóc rối bù.)
  • Khu vườn bỏ hoang cỏ mọc bờm xờm. (Khu vườn bỏ hoang cỏ mọc um tùm, không gọn gàng.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Đầu tóc bờm xờm": Cụm từ thường dùng để nhấn mạnh vẻ ngoài đầu tóc rối bù, không chải chuốt của một người.
  • Nó vừa ngủ dậy nên đầu tóc bờm xờm. (Nó vừa ngủ dậy nên đầu tóc rối bù.)
• "Ăn mặc bờm xờm": Dùng để chỉ cách ăn mặc lôi thôi, luộm thuộm, không chỉnh tề.
  • Đi làm mà ăn mặc bờm xờm thế kia là không được. (Đi làm mà ăn mặc lôi thôi thế kia là không được.)

Biến thể và từ gần giống

• Bù xù (tt.): Từ đồng nghĩa, cùng chỉ trạng thái xù, rối, không gọn ghẽ. Ví dụ: .
• Xồm xoàm (tt.): Có nghĩa tương tự, thường dùng cho râu tóc, cây cối rậm rạp. Ví dụ: .
• Rối bù (tt.): Nhấn mạnh sự rối loạn, lộn xộn. Ví dụ: .

Từ đồng nghĩa

• Rối: Ở trạng thái các sợi, nhánh quấn vào nhau, không có trật tự.
• Xù: Trạng thái các sợi, lông dựng đứng hoặc tỏa ra, không nằm xuống.
• Luộm thuộm: Chỉ sự thiếu gọn gàng, ngăn nắp trong trang phục hoặc diện mạo.

Từ trái nghĩa

• Gọn gàng: Có trật tự, ngăn nắp, sạch sẽ.
• Chải chuốt: Được chăm sóc, làm cho đẹp đẽ, chỉnh tề (thường về đầu tóc, ngoại hình).
• Phẳng phiu: Bằng phẳng, mượt mà, không xù hay nhăn.

Lưu ý sử dụng

• Từ "bờm xờm" thường mang sắc thái không tích cực, dùng để phê bình hoặc miêu tả sự thiếu chăm chút.
• Từ này chủ yếu dùng trong văn nói hoặc văn viết mang tính đời thường, ít dùng trong văn bản trang trọng.

1. tt. Như Bù xù: Tóc tai bờm xờm thế kia mà đi chơi à?.