Định nghĩa

1. Động từ:
   • Vác, đỡ hoặc chở ai đó trên vai, trên lưng hoặc trên một vật nào đó: "công kênh" chỉ hành động mang vác một người (thường là trẻ em hoặc người yếu hơn) bằng cách để họ ngồi hoặc nằm lên vai, lưng của mình.
   • Mang vác cồng kềnh, khó khăn: "công kênh" cũng được dùng để chỉ việc mang vác các vật thể lớn, nặng, hoặc không gọn nhẹ, gây khó khăn khi di chuyển.

Ví dụ sử dụng

• Động từ (hành động đỡ ai đó trên vai):

  • Anh ấy công kênh đứa con nhỏ lên vai để xem lễ hội. (Anh ấy đỡ đứa con nhỏ ngồi lên vai để nhìn rõ hơn.)
  • Bố thường công kênh tôi đi dạo khi tôi còn bé. (Bố thường vác tôi trên lưng hoặc vai khi đi chơi.)

• Động từ (mang vác vật cồng kềnh):

  • Họ phải công kênh chiếc tủ lớn lên tầng ba. (Họ phải vác chiếc tủ lớm khỏm lên tầng ba một cách vất vả.)
  • Công kênh bao nhiêu đồ đạc lên xe thật mệt. (Mang vác nhiều đồ đạc lên xe rất mệt nhọc.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "công kênh nhau": hành động nhiều người cùng đỡ, vác nhau lên để đạt mục đích nào đó (thường trong trò chơi hoặc tình huống khẩn cấp).

  • Chúng tôi công kênh nhau để trèo qua tường. (Chúng tôi đỡ nhau lên vai để vượt qua bức tường.)

• "công kênh vác": nhấn mạnh việc mang vác nặng nhọc, lỉnh kỉnh.

  • Công kênh vác mấy bao gạo nặng quá, lưng đau nhức. (Mang vác mấy bao gạo nặng, lưng đau nhức vì sức nặng.)

Biến thể và từ gần giống

• Kênh (tính từ): chỉ trạng thái không cân bằng, lệch hoặc chênh vênh (thường dùng trong "kênh vai").

  • Cái bàn này bị kênh một chân. (Cái bàn không cân bằng, một chân cao hơn.)

• Cồng kềnh (tính từ): to lớn, nặng nề, khó di chuyển — liên quan đến tính chất vật thể khi công kênh.

  • Chiếc vali quá cồng kềnh, không thể xách tay. (Chiếc vali quá to và nặng, không thể xách tay.)

Từ đồng nghĩa

• Vác: mang vật nặng trên vai hoặc lưng.

  • Vác bao gạo lên vai. (Mang bao gạo lên vai.)

• Đỡ: nâng, giữ ai đó lên cao.

  • Đỡ em bé lên ngựa. (Nâng em bé lên ngựa.)

• Mang: chở, đưa vật gì đó theo người.

  • Mang đồ đạc lên tàu. (Chở đồ đạc lên tàu.)

Thành ngữ liên quan

• Công kênh như vượn: ví hành động vác người hoặc vật một cách vụng về, lạch bạch.

  • Anh ta công kênh như vượn, suýt làm đổ đồ. (Anh ta vác đồ một cách lóng ngóng, suýt làm đổ.)

• Công kênh vai, đau lưng: chỉ sự vất vả, mệt nhọc khi phải mang vác nặng.

  • Làm nông dân cả ngày công kênh vai, đau lưng. (Công việc đồng áng vất vả, mang vác nặng nhọc.)