Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Đã đến độ chín, có màu vàng ươm, thường dùng để miêu tả trái cây hoặc cây lương thực: "chín vàng" chỉ trạng thái quả hoặc hạt đã chín hoàn toàn, chuyển sang màu vàng đậm, báo hiệu thu hoạch.
   • Mang sắc thái biểu tượng, chỉ sự hoàn hảo, viên mãn: "chín vàng" còn được dùng để nói về một giai đoạn đạt đến độ chín muồi, thành công rực rỡ.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ (nghĩa đen):

  • Cánh đồng lúa chín vàng trải dài trước mắt. (Lúa đã chín hoàn toàn, có màu vàng đẹp mắt.)
  • Những trái xoài chín vàng tỏa hương thơm ngát. (Xoài chín tới, vỏ chuyển sang màu vàng đậm.)

• Tính từ (nghĩa bóng):

  • Sự nghiệp của ông ấy đang ở thời kỳ chín vàng. (Sự nghiệp đạt đến đỉnh cao, thành công rực rỡ.)
  • Tình yêu của họ đã chín vàng sau bao năm gắn bó. (Tình yêu đã trở nên sâu sắc, viên mãn.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "chín vàng rực": nhấn mạnh màu sắc vàng tươi, sáng chói.

  • Nắng hè làm những chùm nhãn chín vàng rực. (Nhãn chín có màu vàng sáng, nổi bật dưới ánh nắng.)

• "chín vàng ươm": sắc vàng mượt mà, đều đặn.

  • Những bông lúa chín vàng ươm như tấm thảm khổng lồ. (Lúa chín có màu vàng mịn, đồng đều.)

Biến thể và từ gần giống

• Chín mọng (tính từ): chín tới, căng mọng nước.

  • Quả dưa hấu chín mọng, ngọt lịm. (Dưa chín đều, nhiều nước.)

• Vàng ươm (tính từ): màu vàng tươi, đẹp.

  • Lá bàng rơi vàng ươm khắp sân. (Lá có màu vàng đẹp, không pha tạp.)

Từ đồng nghĩa

• Chín đỏ: chín có màu đỏ (dùng cho quả như cà chua, ớt).
• Chín tới: đã đạt độ chín vừa phải, không quá chín.
• Vàng óng: màu vàng long lanh, bóng bẩy.

Thành ngữ liên quan

• Chín vàng như mật: chỉ sự chín tới, ngọt ngào và quý giá.

  • Trái vú sữa chín vàng như mật, ăn vào thơm ngon khó tả. (Quả chín tới, ngọt đậm như mật ong.)

• Chín vàng cây, chín vàng đời: thành ngữ chỉ mùa màng bội thu, cuộc sống sung túc.

  • Mùa gặt năm nay chín vàng cây, chín vàng đời, ai cũng phấn khởi. (Mùa màng tốt tươi, mang lại hạnh phúc cho mọi người.)