Định nghĩa

1. Động từ:
   • Chết vì thiếu nước uống: "chết khát" chỉ tình trạng cơ thể bị mất nước nghiêm trọng dẫn đến tử vong do không có nước để uống.
   • Khát nước đến mức không chịu nổi (nghĩa bóng): "chết khát" còn được dùng để diễn tả cảm giác khát nước cực độ, như thể sắp chết vì khát.

Ví dụ sử dụng

• Nghĩa đen:

  • Trong sa mạc, nhiều người đã chết khát vì không tìm được nước. (Nhiều người tử vong do thiếu nước uống trên sa mạc.)
  • Con lạc đà có thể sống nhiều ngày mà không chết khát. (Con lạc đà chịu đựng được tình trạng thiếu nước lâu dài.)

• Nghĩa bóng:

  • Sau khi chạy bộ dưới nắng, tôi chết khát đến nơi. (Tôi khát nước dữ dội, như sắp chết vì khát.)
  • Cậu bé lau mồ hôi và nói: "Tôi chết khát mất!" (Cậu bé biểu lộ cảm giác khát nước cực kỳ.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "chết khát" trong văn cảnh ẩn dụ: dùng để nhấn mạnh sự khao khát mãnh liệt về một thứ gì đó (ví dụ: tri thức, tình yêu).

  • Anh ấy chết khát kiến thức, luôn tìm đọc sách. (Anh ấy khao khát học hỏi không ngừng.)

• "chết khát" trong thành ngữ: thường đi với "khô cổ" để tăng sắc thái.

  • Tôi khô cổ chết khát rồi, cho tôi xin cốc nước. (Tôi khát nước đến mức cổ họng khô ran.)

Biến thể và từ gần giống

• Khát (tính từ): cảm giác cần uống nước.

  • Tôi rất khát sau khi làm việc ngoài trời. (Tôi cần nước uống vì mất nước.)

• Khát nước (động từ): có nhu cầu uống nước.

  • Con chó khát nước sau khi chạy nhảy. (Con chó muốn uống nước.)

• Chết đói (động từ): chết vì thiếu thức ăn — tương tự về cấu trúc nhưng khác nguyên nhân.

  • Nhiều người chết đói trong nạn đói năm 1945. (Họ tử vong do thiếu lương thực.)

Từ đồng nghĩa

• Khát chết: cảm giác khát nước cực độ (thường dùng trong khẩu ngữ).

  • Trời nóng quá, tôi khát chết mất! (Tôi khát không chịu nổi.)

• Khô cổ: trạng thái cổ họng khô, khát nước.

  • Nói nhiều quá, tôi khô cổ rồi. (Tôi cần uống nước vì nói nhiều.)

Thành ngữ liên quan

• Chết khát giữa dòng nước: chỉ tình trạng có cơ hội nhưng không tận dụng được.

  • Anh ta có tài liệu nhưng không đọc, thật là chết khát giữa dòng nước. (Anh ta lãng phí cơ hội học hỏi.)

• Khát như lạc đà: so sánh với loài vật chịu khát giỏi, nhưng nghịch lý để nhấn mạnh cơn khát.

  • Sau trận đấu, cầu thủ khát như lạc đà, uống hết cả bình nước. (Cầu thủ rất khát.)