Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Ở trạng thái nằm, đặt không gọn, chiếm nhiều diện tích và cản trở: "chềnh ềnh" miêu tả một vật thể (thường là to, nặng) nằm hoặc được đặt ở vị trí lộ liễu, vướng víu, gây khó chịu hoặc mất thẩm mỹ.
   • Gây cản trở, khó chịu: Từ này nhấn mạnh sự bất tiện do vật đó tạo ra.

Ví dụ sử dụng

• (Cái tủ nằm chắn ngang, chiếm nhiều chỗ và gây khó khăn khi di chuyển.)
• (Đừng đặt đồ đạc bừa bãi, lộ liễu và vướng víu ở ngoài sân.)
• (Chiếc xe hỏng nằm lộ ra, chiếm chỗ và gây cản trở bên đường.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "nằm chềnh ềnh": diễn tả việc nằm dài ra một cách lộ liễu, gây khó chịu.

  • Anh ta nằm chềnh ềnh trên ghế sofa, không nhường chỗ cho ai. (Anh ta nằm dài chiếm hết ghế, gây cản trở cho người khác.)

• "để chềnh ềnh": bỏ đồ đạc ở vị trí không phù hợp, gây vướng víu.

  • Để vali chềnh ềnh trước cửa thế này thì ai vào được? (Đặt vali chắn ngang cửa, gây cản trối lối vào.)

Biến thể và từ gần giống

• Chình ình (tính từ): cũng có nghĩa tương tự, chỉ trạng thái nằm, đặt không gọn, vướng víu. "Chềnh ềnh" và "chình ình" thường được dùng thay thế cho nhau.

  • Cái bàn chình ình giữa nhà. (Cái bàn nằm chắn ngang, gây vướng.)

• Ềnh ềnh (tính từ): mang nghĩa gần giống, chỉ trạng thái nặng nề, ì ạch, nhưng không nhấn mạnh sự cản trở bằng "chềnh ềnh".

Từ đồng nghĩa

• Vướng víu: gây khó khăn khi di chuyển hoặc hoạt động.
• Lộ liễu: ở vị trí thấy rõ, không kín đáo.
• Cồng kềnh: to, nặng, chiếm nhiều diện tích, dễ gây cản trở.

Thành ngữ liên quan

• Chềnh ềnh như trâu đầm: (không phải thành ngữ chuẩn, nhưng dùng để hình dung) chỉ vật thể to lớn, nằm yên một chỗ và gây cản trở, giống như con trâu nằm trong đầm.