Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Thiếu hiểu biết, không có kiến thức cơ bản: Chỉ tình trạng một người không được học hành, không có tri thức hoặc hiểu biết rất hạn hẹp về nhiều mặt.
   • Kém cỏi, ngu dốt: Dùng để chỉ sự thiếu thông minh, khả năng tiếp thu kém, dẫn đến sự hiểu biết nông cạn.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:
  • Anh ta bị mọi người chê cười vì sự dốt nát của mình.
  • Một xã hội không thể phát triển nếu con người còn dốt nát.
  • Cậu ấy không phải lười, mà thực sự là dốt nát, học mãi không vào.

Các cách sử dụng nâng cao

• "dốt nát đến mức": nhấn mạnh mức độ thiếu hiểu biết nghiêm trọng.
  • Ông ấy dốt nát đến mức không biết đọc một câu tiếng Việt đơn giản.
• "sự dốt nát" (danh từ hóa): chỉ tình trạng, thực trạng thiếu hiểu biết.
  • Sự dốt nát là kẻ thù của sự tiến bộ.

Biến thể và từ gần giống

• Dốt (tính từ): nghĩa nhẹ hơn, thường chỉ sự kém cỏi trong một lĩnh vực cụ thể (ví dụ: dốt toán, dốt văn).
• Ngu dốt (tính từ): nhấn mạnh hơn về sự thiếu thông minh bẩm sinh hoặc sự ngu muội.
• Thất học (tính từ): nhấn mạnh vào việc không được đi học, không biết chữ.

Từ đồng nghĩa

• Ngu muội: Ngu dốt và mê muội, thiếu sáng suốt.
• Dốt đặc: Nhấn mạnh mức độ dốt rất nặng, không biết gì.
• Kém hiểu biết: Cách nói nhẹ nhàng hơn về sự thiếu hiểu biết.

Từ trái nghĩa

• Thông thái: Có hiểu biết sâu rộng và sáng suốt.
• Học thức: Có học vấn, có kiến thức.
• Uyên bác: Hiểu biết rộng và sâu ở nhiều lĩnh vực.

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

• "Dốt hay nói chữ": Chỉ những người dốt nhưng lại thích tỏ ra mình hay chữ, hiểu biết.
• "Biết thì thưa thốt, không biết thì dựa cột mà nghe": Khuyên người ta nên khiêm tốn, đừng nói khi mình dốt nát về điều đó.