gian ngoan

Định nghĩa

Tính từ:
- Dối trá và tai quái: "gian ngoan" dùng để chỉ tính cách, hành vi của một người vừa có sự lừa dối, xảo quyệt lại vừa có sự ranh mãnh, láu cá, biết cách đối phó để đạt được mục đích không chính đáng.

Ví dụ sử dụng

Tính từ:
- Tên trộm đó rất gian ngoan, nhiều lần trốn thoát khỏi sự truy bắt của cảnh sát. (Kẻ trộm đó rất dối trá và tai quái, nhiều lần trốn thoát khỏi sự truy bắt của cảnh sát.)
- Đừng tin vào những lời đường mật và thủ đoạn gian ngoan của hắn. (Đừng tin vào những lời ngọt ngào và thủ đoạn dối trá, xảo quyệt của hắn.)

Các cách sử dụng nâng cao

"gian ngoan xảo quyệt": Cụm từ nhấn mạnh mức độ cao của sự xảo trá, thủ đoạn.
- Bọn tội phạm công nghệ cao thường có những thủ đoạn gian ngoan xảo quyệt. (Bọn tội phạm công nghệ cao thường có những thủ đoạn hết sức dối trá và tinh vi.)
"thái độ gian ngoan": Chỉ cách ứng xử, biểu hiện bên ngoài đầy sự giả dối và khôn vặt.
- Nó trả lời với một thái độ gian ngoan khi bị chất vấn. (Nó trả lời với một thái độ giả dối và láu cá khi bị chất vấn.)

Biến thể và từ gần giống

Gian xảo (tính từ): Xảo trá, dùng mưu mẹo để lừa dối. (Nhấn mạnh tính toán, mưu mẹo).
Ngoan cố (tính từ): Cố chấp, không chịu thay đổi dù sai trái. (Nhấn mạnh sự cứng đầu, khác với sự láu cá trong "gian ngoan").
Láu cá (tính từ): Khôn ranh, nhanh trí (thường trong việc nhỏ, có thể mang nghĩa tiêu cực hoặc không). (Ít hàm ý dối trá hơn "gian ngoan").

Từ đồng nghĩa

Từ trái nghĩa

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

"Gian ngoan thì cũng chịu tiếng gian ngoan": Dù có khôn ngoan, xảo quyệt đến đâu thì cũng phải chịu tiếng xấu về sự gian ngoan của mình. (Nhắc nhở về hậu quả của việc sống gian dối).
"Khôn độc không bằng ngốc lành": Sự khôn ngoan nhưng độc ác, xảo quyệt không bằng sự chất phác, hiền lành. (Đề cao lối sống lương thiện).