Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Mô tả trạng thái mở rộng, há to ra một cách không đẹp mắt hoặc thô kệch: Thường dùng để miêu tả miệng, môi hoặc một khe hở nào đó bị mở rộng quá mức, trông xấu xí, lố bịch.
   • Có dáng vẻ thô kệch, không tinh tế: Mang sắc thái tiêu cực, chê bai vẻ ngoài hoặc hành động thiếu sự thanh nhã, khéo léo.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:
  • Nó cười hệch cả mồm ra. (Nó cười há to miệng ra một cách thô kệch.)
  • Cái túi bị rách hệch một đường dài. (Cái túi bị rách toạc ra một đường dài trông xấu xí.)
  • Bộ quần áo rộng thùng thình trông thật hệch. (Bộ quần áo rộng thùng thình trông thật thô kệch, không đẹp mắt.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Hàm hệch": (tính từ) miêu tả khuôn mặt có vẻ cười cợt một cách không đứng đắn, khinh khỉnh.

  • Nó ngồi đó với vẻ mặt hàm hệch. (Nó ngồi đó với vẻ mặt cười cợt một cách khinh khỉnh, không đứng đắn.)

• "Hệch hoạc": (tính từ) biến thể nhấn mạnh, diễn tả mức độ mở to hoặc thô kệch hơn.

  • Cánh cửa mở hệch hoạc, chẳng thèm đóng lại. (Cánh cửa mở toang hoác ra, chẳng thèm đóng lại.)

Biến thể và từ gần giống

• Hách (tính từ): tỏ vẻ ta đây, kiêu căng, ngạo mạn (khác nghĩa nhưng đôi khi dễ nhầm lẫn về âm).
• Hếch (tính từ): thường dùng trong "mũi hếch" - chỉ sống mũi cong lên trên.
• Hoác (tính từ): mở toang ra, thường dùng cho vật (ví dụ: miệng túi há hoác).

Từ đồng nghĩa

• Há hoác: há to ra (thường dùng cho miệng).
• Thô kệch: có vẻ ngoài thô, thiếu sự tinh tế.
• Xấu xí: không đẹp mắt.

Từ trái nghĩa

• Khép nép: khép lại một cách nhẹ nhàng, e lệ.
• Thanh nhã: tao nhã, tinh tế.
• Khéo léo: khôn khéo, tinh xảo.

Thành ngữ, cụm từ liên quan

• Hệch mồm / miệng ra cười: Cười một cách thô lỗ, há to miệng ra mà cười không giữ ý tứ.

  • Nghe chuyện ấy, nó chỉ biết hệch mồm ra cười. (Nghe chuyện ấy, nó chỉ biết há to miệng ra cười một cách thô lỗ.)

• Cười hệch hệch: Cười thành tiếng một cách thô kệch, không duyên.

  • Cậu ta cứ cười hệch hệch một mình. (Cậu ta cứ cười thành tiếng một cách thô kệch một mình.)