Định nghĩa

1. Động từ:
   • Tìm cách gây khó dễ, bắt bẻ, làm phiền một cách vô cớ hoặc không cần thiết: Hành động cố ý gây trở ngại, phê phán hoặc quấy rối người khác một cách không chính đáng, thường với thái độ hách dịch, soi mói.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Anh ấy thích hoạnh hoẹ nhân viên về những lỗi rất nhỏ. (Anh ấy thích bắt bẻ nhân viên về những lỗi rất nhỏ.)
  • Đừng có hoạnh hoẹ tôi mãi về chuyện đó nữa! (Đừng có gây khó dễ với tôi mãi về chuyện đó nữa!)
  • Bà chủ cứ hoạnh hoẹ đủ điều khiến mọi người rất mệt mỏi. (Bà chủ cứ tìm cách bắt bẻ đủ điều khiến mọi người rất mệt mỏi.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "hoạnh hoẹ vặt": chỉ việc bắt bẻ, gây khó dễ về những chuyện nhỏ nhặt, không đáng kể.

  • Ông giám đốc mới nổi tiếng với thói hay hoạnh hoẹ vặt. (Ông giám đốc mới nổi tiếng với thói hay bắt bẻ về những chuyện vặt vãnh.)

• "thói hoạnh hoẹ": tính hay gây khó dễ, bắt bẻ người khác.

  • Thói hoạnh hoẹ của anh ta khiến không ai muốn hợp tác. (Tính hay gây khó dễ của anh ta khiến không ai muốn hợp tác.)

Biến thể và từ gần giống

• Hoạnh (động từ): là dạng rút gọn, có nghĩa tương tự "hoạnh hoẹ", dùng trong văn nói thân mật hoặc một số ngữ cảnh cụ thể.

  • Thôi đừng hoạnh nó nữa! (Thôi đừng bắt bẻ nó nữa!)

• Bắt bẻ (động từ): chỉ trích, phê phán, tìm lỗi trong lời nói hoặc hành động của người khác.

• Gây khó dễ (cụm động từ): tạo ra trở ngại, khó khăn một cách không cần thiết.

Từ đồng nghĩa

• Bắt bẻ: phê phán, chỉ trích bằng cách tìm ra lỗi sai.
• Xét nét: xem xét, soi mói một cách quá kỹ lưỡng và khắt khe.
• Gây sự: tìm cớ để gây phiền toái, tranh cãi.

Từ trái nghĩa

• Thông cảm: hiểu và chia sẻ với hoàn cảnh, khó khăn của người khác.
• Bỏ qua: không chấp nhất, không quan tâm đến lỗi nhỏ.
• Dung thứ: rộng lượng tha thứ, chấp nhận.

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

• "Hay hoạnh hoẹ thì dễ mất lòng": ý nói người hay bắt bẻ, gây khó dễ người khác thì dễ khiến người ta không ưa, mất đi thiện cảm.
• "Hoạnh hoẹ như chấm nước mắm": (thành ngữ so sánh) chỉ thói quen bắt bẻ, xét nét từng li từng tí, giống như việc chấm thức ăn vào nước mắm một cách quá cẩn thận, chi li.

1. Nh. Hoạnh.