mưu tính
Định nghĩa
- Động từ:
- Suy tính, tính toán kỹ lưỡng trước khi hành động: "Mưu tính" chỉ hành động suy nghĩ, lên kế hoạch một cách có chủ ý và cẩn thận cho một việc gì đó, thường là việc quan trọng hoặc phức tạp, trước khi thực hiện.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Anh ấy đã mưu tính rất lâu cho kế hoạch kinh doanh này. (Anh ấy đã suy tính rất lâu cho kế hoạch kinh doanh này.)
- Mọi bước đi trong ván cờ đều được hắn mưu tính từ trước. (Mọi bước đi trong ván cờ đều được hắn tính toán kỹ từ trước.)
- Đừng hành động nóng vội, phải biết mưu tính cho chu đáo. (Đừng hành động nóng vội, phải biết suy tính cho chu đáo.)
Các cách sử dụng nâng cao
"mưu tính thiệt hơn": tính toán, cân nhắc giữa lợi và hại một cách kỹ lưỡng.
- Trong chuyện làm ăn, ai cũng phải mưu tính thiệt hơn. (Trong chuyện làm ăn, ai cũng phải tính toán thiệt hơn.)
"có mưu tính": (tính từ hóa) chỉ người biết suy tính, lên kế hoạch cẩn thận.
- Ông ấy là một người rất có mưu tính trong công việc. (Ông ấy là một người rất biết suy tính trong công việc.)
Biến thể và từ gần giống
Mưu lược (danh từ): tài tính toán, bày mưu lập kế.
- Vị tướng ấy nổi tiếng với mưu lược thâm sâu. (Vị tướng ấy nổi tiếng với tài bày mưu lập kế thâm sâu.)
Mưu đồ (danh từ): ý đồ, kế hoạch (thường mang nghĩa không tốt).
- Hắn ta đang có những mưu đồ đen tối. (Hắn ta đang có những ý đồ đen tối.)
Tính toán (động từ): suy nghĩ, cân nhắc để đạt mục đích (nghĩa rộng và thông dụng hơn).
- Cô ấy tính toán rất kỹ trước khi đầu tư. (Cô ấy cân nhắc rất kỹ trước khi đầu tư.)
Từ đồng nghĩa
- Suy tính: nghĩ ngợi, cân nhắc.
- Hoạch định: vạch ra kế hoạch.
- Dự tính: tính trước, nghĩ trước.
Từ trái nghĩa
- Hành động bộc phát: hành động ngay mà không suy nghĩ trước.
- Tùy hứng: làm theo ý thích nhất thời, không có kế hoạch.
Thành ngữ liên quan
- Mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên: Con người tính toán, nhưng sự thành bại do trời định. Nhấn mạnh việc dù có mưu tính kỹ đến đâu, kết quả cuối cùng vẫn có yếu tố may rủi.
- Anh đã cố gắng hết sức, giờ cứ xem "mưu sự tại nhân, thành sự tại thiên" vậy. (Anh đã cố gắng hết sức, giờ cứ xem con người tính toán, thành bại do trời vậy.)