Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Một gò đất nhỏ, một ụ đất nhô lên: "nấm đất" chỉ một đống đất nhỏ, thấp, có hình dạng tròn hoặc bầu dục, nhô lên trên mặt đất xung quanh.
   • Mộ phần nhỏ, đơn sơ: Trong văn chương cổ, "nấm đất" thường được dùng để chỉ một ngôi mộ đắp bằng đất, khiêm tốn và đơn giản.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Trên cánh đồng rải rác những nấm đất của mộ phần. (Trên cánh đồng rải rác những ngôi mộ đắp bằng đất.)
  • Con mối đùn lên thành những nấm đất nhỏ. (Con mối đùn đất lên tạo thành những ụ đất nhỏ.)
  • Sè sè nấm đất bên đường. (Lặng lẽ, khiêm nhường một nấm mộ bên đường.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "nấm đất hoang": chỉ ngôi mộ bị bỏ hoang, không người chăm sóc.

  • Qua nghĩa địa cũ, chỉ thấy những nấm đất hoang. (Đi qua nghĩa địa cũ, chỉ thấy những ngôi mộ bị bỏ hoang.)

• "nấm đất vô danh": chỉ ngôi mộ không có bia, không rõ danh tính người chết.

  • Chiến tranh qua đi để lại hàng ngàn nấm đất vô danh. (Chiến tranh qua đi để lại hàng ngàn ngôi mộ không tên.)

Biến thể và từ gần giống

• Gò đất (danh từ): đống đất đắp cao lên, thường lớn hơn "nấm đất".
• Mả (danh từ): từ thông dụng hơn để chỉ mộ phần, có thể là "nấm đất" hoặc mộ xây.
• Mộ địa (danh từ): nơi chôn cất, nghĩa rộng hơn, chỉ cả khu vực.

Từ đồng nghĩa

• Mồ: mộ (thường dùng trong văn chương hoặc nói về mộ cổ, mộ hoang).
• Phần mộ: nơi chôn cất (từ trang trọng).

Thành ngữ liên quan

• "Nấm đất cũng biết buồn": cách nói nhân hóa, gợi sự cô đơn, hoang vắng của cảnh vật, đặc biệt là nơi mộ địa.
• "Xanh cỏ nấm đất": hình ảnh thường gặp trong văn thơ, miêu tả cảnh mộ phần đã lâu năm, phủ đầy cỏ xanh.

1. Mả nhỏ: Sè sè nấm đất bên đường (K).