nối dây
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Động từ:
- Nối lại sợi dây đã đứt: Hành động dùng để chỉ việc nối hai đầu của một sợi dây (như dây đàn, dây thừng) bị đứt rời để nó trở lại thành một sợi dài liên tục.
- Lấy vợ kế, lấy người khác (nghĩa bóng, văn chương): Một cách nói ẩn dụ, hình tượng, dùng để chỉ việc một người đàn ông sau khi vợ chết hoặc ly hôn, đi lấy một người vợ mới. Hình ảnh "dây đàn đứt" tượng trưng cho cuộc hôn nhân cũ đã chấm dứt, còn "nối dây" là bắt đầu một cuộc hôn nhân mới.
Ví dụ sử dụng
Động từ (nghĩa đen):
- Chiếc đàn tranh bị đứt dây, ông lão cẩn thận nối dây lại để tiếp tục chơi.
- Sợi dây cáp bị đứt, thợ điện phải nối dây cẩn thận trước khi khôi phục nguồn.
Động từ (nghĩa bóng):
- Sau khi người vợ đầu qua đời, mãi ba năm sau ông ấy mới nối dây.
- Trong xã hội xưa, việc nối dây tơ hồng là chuyện thường thấy để có người chăm sóc con cái.
Các cách sử dụng nâng cao
- "Nối dây tơ hồng": Một cụm từ cố định, mang sắc thái trang trọng/văn chương hơn, cũng dùng để chỉ việc lấy vợ kế. "Tơ hồng" gợi đến sợi chỉ đỏ huyền thoại của ông Tơ bà Nguyệt, tượng trưng cho duyên phận vợ chồng.
- Cụ già sau bao năm cô đơn, cuối cùng cũng tìm được người để nối dây tơ hồng.
Biến thể và từ gần giống
- Nối (động từ): Ghép, liên kết các phần rời lại với nhau thành một thể thống nhất. Là từ gốc, mang nghĩa rộng hơn.
- Tái hôn (động từ): Kết hôn trở lại sau khi ly hôn hoặc sau khi vợ/chồng qua đời. Là từ hiện đại, trung tính, dùng cho cả nam và nữ.
- Lấy vợ kế (cụm động từ): Cách nói thông thường, chỉ việc người đàn ông lấy người vợ sau khi người vợ trước không còn.
Từ đồng nghĩa
- (Với nghĩa bóng): Tái hôn, lấy vợ kế, cưới vợ hai, kết hôn lần nữa.
Lưu ý sử dụng
- Từ "nối dây" với nghĩa bóng (lấy vợ kế) là một cách nói cổ, mang tính hình tượng và ít được dùng trong ngôn ngữ giao tiếp hàng ngày hiện đại. Nó thường xuất hiện trong văn chương, thơ ca hoặc lối nói mang tính điển cố.
- Từ này chủ yếu dùng cho nam giới (người đàn ông đi "nối dây"). Cách nói tương tự cho phụ nữ thường là "đi bước nữa" hoặc "tái hôn".
- dây đàn đã dứt, đem nối lại, nghĩa là lấy vợ kế, lấy người khác