ngón cái
Định nghĩa
- Danh từ:
- Ngón tay thứ nhất và to nhất trên bàn tay: "ngón cái" là ngón tay nằm ở vị trí ngoài cùng của bàn tay, đối diện với các ngón còn lại, có vai trò quan trọng trong việc cầm nắm và thao tác.
- Ngón chân thứ nhất và to nhất trên bàn chân: "ngón cái" cũng được dùng để chỉ ngón chân lớn nhất, nằm ở đầu bàn chân, giúp giữ thăng bằng khi đi đứng.
Ví dụ sử dụng
Ngón tay cái:
- Ngón cái của anh ấy bị đau do viết quá nhiều. (Ngón tay cái bị đau vì viết liên tục.)
- Cô ấy dùng ngón cái để bấm nút điện thoại. (Cô ấy sử dụng ngón tay cái để ấn nút trên điện thoại.)
Ngón chân cái:
- Ngón cái ở chân trái của tôi bị sưng lên. (Ngón chân cái bên trái bị sưng.)
- Khi chạy, ngón cái giúp giữ thăng bằng cho cơ thể. (Ngón chân cái hỗ trợ cân bằng khi chạy.)
Các cách sử dụng nâng cao
"ngón cái" trong ngữ cảnh kỹ thuật: Dùng để chỉ bộ phận máy móc hoặc công cụ có hình dạng hoặc chức năng tương tự ngón cái.
- Cần gạt này có đầu giống ngón cái để dễ thao tác. (Cần gạt có đầu hình ngón cái để thuận tiện khi sử dụng.)
"ngón cái" trong thành ngữ: Một số cụm từ dùng "ngón cái" để chỉ sự khéo léo hoặc quyền lực.
- Anh ta có ngón cái vàng, làm gì cũng thành công. (Anh ta rất khéo léo, làm việc gì cũng đạt kết quả tốt.)
Biến thể và từ gần giống
Ngón tay cái (danh từ): cụm từ cụ thể hóa ngón cái trên bàn tay.
- Ngón tay cái giúp cầm nắm đồ vật chắc chắn. (Ngón tay cái hỗ trợ việc cầm nắm.)
Ngón chân cái (danh từ): cụm từ cụ thể hóa ngón cái trên bàn chân.
- Ngón chân cái bị thương khiến việc đi lại khó khăn. (Ngón chân cái bị tổn thương gây khó khăn khi di chuyển.)
Từ đồng nghĩa
- Ngón tay lớn: ngón tay to nhất trên bàn tay.
- Ngón chân lớn: ngón chân to nhất trên bàn chân.
- Ngón trỏ (không đồng nghĩa, nhưng dễ nhầm lẫn): ngón tay thứ hai, dùng để chỉ trỏ.
Thành ngữ liên quan
Ngón cái vàng: chỉ người có tài năng hoặc may mắn trong công việc.
- Ông ấy được mệnh danh là ngón cái vàng trong nghề mộc. (Ông ấy nổi tiếng với kỹ năng xuất sắc trong nghề mộc.)
Dưới ngón cái của ai: bị ai đó kiểm soát hoặc chi phối.
- Cả công ty nằm dưới ngón cái của giám đốc. (Cả công ty bị giám đốc kiểm soát chặt chẽ.)