Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Rất dài một cách không cân đối, quá mức bình thường: "ngoằng" dùng để miêu tả một vật có chiều dài vượt trội, thường gây cảm giác không hài hòa, kéo dài một cách khó chịu hoặc buồn cười.
   • Dài một cách đáng chán, dài dòng: Trong ngữ cảnh nói về lời nói, câu chuyện, "ngoằng" có thể ám chỉ sự dài dòng, lan man không cần thiết.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:
  • Con đường về quê dài ngoằng. (Con đường về quê dài một cách mệt mỏi.)
  • Câu chuyện của ông ấy dài ngoằng mà chẳng có nội dung gì. (Câu chuyện của ông ấy dài dòng vô cùng mà chẳng có nội dung gì.)
  • Chiếc áo tay ngoằng, mặc rất vướng víu. (Chiếc áo tay áo quá dài, mặc rất vướng víu.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "dài ngoằng": Cụm từ cố định và phổ biến nhất, dùng để nhấn mạnh sự dài quá mức.

  • Bài viết yêu cầu chỉ 500 từ, đừng viết dài ngoằng. (Bài viết yêu cầu chỉ 500 từ, đừng viết dài dòng quá mức.)

• "ngoằng ngoẵng": Từ láy, có nghĩa tương tự nhưng nhấn mạnh hơn vào sự dài và có phần rườm rà, phức tạp.

  • Giải thích ngoằng ngoẵng mãi mà vẫn không hiểu. (Giải thích dài dòng, phức tạp mãi mà vẫn không hiểu.)

Biến thể và từ gần giống

• Ngoẵng (tính từ): Thường dùng trong từ láy "ngoằng ngoẵng", cùng nghĩa chỉ sự dài dòng, rối rắm.
• Dài dòng (tính từ): Chỉ sự kéo dài không cần thiết, thường dùng cho lời nói, văn bản. (Nghĩa gần giống nhưng ít hàm ý về chiều dài vật lý hơn "ngoằng").

Từ đồng nghĩa

• Lê thê: Dài và chậm chạp, kéo dài một cách mệt mỏi.
• Dằng dặc: Dài một cách đơn điệu, tạo cảm giác thời gian trôi qua chậm chạp.

Từ trái nghĩa

• Ngắn gọn: Ngắn và súc tích, rõ ràng.
• Cộc lốc: Rất ngắn, thậm chí đến mức thô lỗ.

Lưu ý sử dụng

• Từ "ngoằng" hầu như không bao giờ đứng một mình mà luôn đi kèm với từ "dài" để tạo thành cụm "dài ngoằng". Đây là cách dùng tiêu chuẩn và phổ biến.
• Từ này mang sắc thái không trang trọng, thường dùng trong khẩu ngữ hoặc văn phong thân mật để than vãn, chê bai hoặc nói quá lên cho vui.
• Khi miêu tả, "dài ngoằng" thường hàm chứa thái độ tiêu cực (chán ngán, mệt mỏi, khó chịu) hoặc hài hước về độ dài quá khổ.