Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Quê quán gốc, nơi sinh ra của tổ tiên hoặc của chính mình: "Nguyên quán" dùng để chỉ nơi xuất thân, nguồn gốc gia đình, dòng họ của một người, thường là nơi sinh sống của các thế hệ trước. Đây là một khái niệm quan trọng trong hồ sơ, giấy tờ hành chính.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Nguyên quán của Nguyễn Trãi là làng Nhị Khê. (Nơi xuất thân gốc của Nguyễn Trãi là làng Nhị Khê.)
  • Trong giấy khai sinh, cần ghi rõ nguyên quán của cha mẹ. (Trong giấy khai sinh, cần ghi rõ nơi xuất thân gốc của cha mẹ.)
  • Dù sống ở thành phố, ông ấy vẫn luôn nhớ về nguyên quán của mình ở miền quê. (Dù sống ở thành phố, ông ấy vẫn luôn nhớ về nơi xuất thân gốc của mình ở miền quê.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Ghi theo nguyên quán": Cách ghi trong các giấy tờ pháp lý, hành chính theo nơi gốc của gia đình, thường là của ông bà, cha mẹ.

  • Mục "nguyên quán" trong sổ hộ khẩu được ghi theo nơi sinh của cha. (Mục "nguyên quán" trong sổ hộ khẩu được ghi theo nơi sinh của cha.)

• Phân biệt với "quê quán" và "nơi sinh": Trong ngữ cảnh hành chính, "nguyên quán" thường chỉ nguồn gốc sâu xa, trong khi "quê quán" có thể linh hoạt hơn và "nơi sinh" chỉ địa điểm cụ thể nơi một người được sinh ra.

  • Ông sinh ra tại Hà Nội (nơi sinh) nhưng nguyên quán lại ở Nam Định. (Ông sinh ra tại Hà Nội nhưng nơi xuất thân gốc của gia đình lại ở Nam Định.)

Biến thể và từ gần giống

• Quê quán (danh từ): Quê, nơi có gốc gác, gia đình sinh sống. Đây là từ gần nghĩa, thường được dùng phổ biến hơn trong đời sống.
• Quê hương (danh từ): Tổ quốc, nơi chôn nhau cắt rốn, mang sắc thái tình cảm sâu sắc.
• Nơi sinh (danh từ): Địa điểm cụ thể nơi một người được sinh ra, thường dùng trong giấy tờ.
• Cố hương (danh từ): Quê cũ, quê hương xưa (thường dùng trong văn chương).

Từ đồng nghĩa

• Quê gốc: Nơi có nguồn gốc, gốc gác.
• Nguồn cội: Nơi bắt nguồn, gốc rễ (thường mang tính biểu tượng).

Thành ngữ liên quan

• "Cây có cội, nước có nguồn": Thành ngữ nhấn mạnh tầm quan trọng của nguồn gốc, gốc gác, tương tự như ý nghĩa của việc nhớ về nguyên quán.
• "Lá rụng về cội": Chỉ sự quay về với nguồn cội, nơi xuất thân.

1. Quê quán gốc: Nguyên quán của Nguyễn Trãi là làng Nhị Khê.