quy tội

Định nghĩa

Động từ:
- Đổ tội cho ai đó; gán tội cho ai đó: Hành động xác định hoặc buộc tội một người hoặc một nhóm người là thủ phạm, là nguyên nhân gây ra một việc xấu hoặc một tội lỗi nào đó.

Ví dụ sử dụng

Động từ:
- Không nên vội vàng quy tội cho người khác khi chưa có đủ bằng chứng. (Không nên vội vàng đổ tội cho người khác khi chưa có đủ bằng chứng.)
- Anh ta bị quy tội là kẻ đã lấy cắp chiếc điện thoại. (Anh ta bị gán tội là kẻ đã lấy cắp chiếc điện thoại.)
- Đừng quy tội cho số phận, hãy nhìn nhận lại bản thân mình. (Đừng đổ tội cho số phận, hãy nhìn nhận lại bản thân mình.)

Các cách sử dụng nâng cao

"quy tội một cách vô căn cứ": đổ tội mà không có cơ sở, bằng chứng xác đáng.
- Việc quy tội một cách vô căn cứ có thể làm tổn thương người khác. (Việc đổ tội một cách vô căn cứ có thể làm tổn thương người khác.)
"bị quy tội oan": bị gán cho một tội mà mình không phạm phải.
- Nhiều người trong lịch sử đã bị quy tội oan và chịu hình phạt thảm khốc. (Nhiều người trong lịch sử đã bị gán tội oan và chịu hình phạt thảm khốc.)

Biến thể và từ gần giống

Quy kết (động từ): đi đến kết luận, thường mang nghĩa tiêu cực (quy kết trách nhiệm, quy kết tội lỗi). Có thể dùng trong ngữ cảnh trang trọng hơn.
- Không thể quy kết trách nhiệm cho một cá nhân đơn lẻ. (Không thể đổ hết trách nhiệm cho một cá nhân đơn lẻ.)
Đổ lỗi (động từ): gán nguyên nhân thất bại, sai sót cho ai/điều gì. Nghĩa rộng hơn, có thể không nhất thiết liên quan đến "tội" theo nghĩa pháp lý.
- Cậu ấy có thói quen đổ lỗi cho hoàn cảnh. (Cậu ấy có thói quen đổ lỗi cho hoàn cảnh.)

Từ đồng nghĩa

Từ trái nghĩa

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

"Quy tội bất kỳ": (cách nói) đổ tội một cách tùy tiện, không xem xét.
"Oan thì quy tội, đúng thì khen thưởng": (tục ngữ, ý nghĩa tương tự) Phê phán việc xử lý, đánh giá con người một cách không công bằng: người oan thì bị kết tội, người có công thì được khen.