Định nghĩa

1. Liên từ/Cụm từ nối:
   • Nguyên nhân là, vốn là, sự thật là: "Số là" được dùng để mở đầu một lời giải thích, trình bày nguyên nhân, lý do hoặc bối cảnh sự việc. Nó thường đứng ở đầu câu hoặc đầu một mệnh đề để dẫn dắt thông tin giải thích cho điều vừa được đề cập.

Ví dụ sử dụng

• Liên từ/Cụm từ nối:
  • Anh ấy không thể đến dự tiệc. Số là anh ấy bị ốm đột xuất. (Anh ấy không thể đến dự tiệc. Nguyên nhân là anh ấy bị ốm đột xuất.)
  • Tôi xin lỗi vì sự chậm trễ này. Số là xe tôi bị hỏng giữa đường. (Tôi xin lỗi vì sự chậm trễ này. Sự thật là xe tôi bị hỏng giữa đường.)
  • Số là kinh tế Mỹ khủng hoảng nên Mỹ chạy đua vũ trang. (Nguyên nhân là kinh tế Mỹ khủng hoảng nên Mỹ chạy đua vũ trang.)

Các cách sử dụng nâng cao

• Dùng trong văn kể chuyện, tường thuật: "Số là" thường xuất hiện trong lời kể, đặc biệt là văn nói hoặc văn viết mang tính kể chuyện, để cung cấp thông tin nền hoặc lý do bất ngờ.

  • Mọi người đều thắc mắc tại sao cô ấy rời đi. Số là cô đã nhận được tin nhà có việc gấp. (Mọi người đều thắc mắc tại sao cô ấy rời đi. Sự thật là cô đã nhận được tin nhà có việc gấp.)

• Dùng để nhấn mạnh lý do chính đáng: Cụm từ này thường mang sắc thái biện minh hoặc giải thích một cách chân thành.

  • Tôi không cố ý làm hỏng nó đâu. Số là tay tôi trơn quá, tuột tay thôi. (Tôi không cố ý làm hỏng nó đâu. Vốn là tay tôi trơn quá, tuột tay thôi.)

Biến thể và từ gần giống

• Bởi vì: Chỉ nguyên nhân trực tiếp, trang trọng hơn và có thể đứng ở giữa câu.
• Bởi lẽ: Chỉ lý do, thường dùng trong văn viết trang trọng.
• Nguyên do là: Cách nói trang trọng hơn để trình bày nguyên nhân.
• Sự thực là: Nhấn mạnh vào sự thật khách quan đằng sau một vấn đề.

Từ đồng nghĩa

• Vì rằng: (Trang trọng, ít dùng trong khẩu ngữ).
• Là bởi: Cách nói nhấn mạnh nguyên nhân.
• Ấy là vì: Cách nói có tính chất văn chương, kể chuyện.

Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan

(Không áp dụng trực tiếp vì "số là" là một cụm từ cố định trong tiếng Việt và không tạo thành phrasal verb theo nghĩa tiếng Anh.)

Thành ngữ liên quan

• Số trời đã định: Nhấn mạnh số phận, thường dùng trong ngữ cảnh bi quan hoặc an ủi. (Tuy liên quan đến từ "số" nhưng không trực tiếp giải thích cho "số là").
• Số là duyên phận: Cách nói về mối quan hệ do số phận sắp đặt.

1. Nguyên nhân là, vốn là: Số là kinh tế Mỹ khủng hoảng nên Mỹ chạy đua vũ trang.