Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Hành động, suy nghĩ thay đổi linh hoạt cho phù hợp với hoàn cảnh, thời thế: "Tùy thời" miêu tả cách ứng xử, quan điểm hoặc phương pháp không cố định, cứng nhắc mà biết điều chỉnh theo thời gian và tình hình thực tế để đạt được kết quả tốt nhất hoặc để thích nghi.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:
  • Ông ấy là một nhà lãnh đạo rất tùy thời, luôn biết điều chỉnh chính sách cho phù hợp với từng giai đoạn phát triển của đất nước.
  • Trong kinh doanh, tư duy tùy thời là cần thiết để có thể tồn tại và phát triển trước những biến động của thị trường.
  • Đừng quá cứng nhắc, hãy tùy thời một chút thì công việc sẽ thuận lợi hơn.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Sống tùy thời": Cách sống linh hoạt, biết thích nghi với hoàn cảnh.
  • Cuộc sống nhiều biến động, con người ta cần phải biết sống tùy thời.
• "Chính sách tùy thời": Chính sách được điều chỉnh, sửa đổi cho phù hợp với tình hình thực tiễn đang thay đổi.
  • Chính phủ đã đưa ra những chính sách tùy thời để ứng phó với khủng hoảng kinh tế.

Biến thể và từ gần giống

• Tùy cơ ứng biến (Thành ngữ): Hành động theo cơ hội, tình thế mà ứng phó linh hoạt.
• Linh hoạt (Tính từ): Có khả năng thay đổi, điều chỉnh dễ dàng cho phù hợp.
• Ứng biến (Động từ): Thay đổi cách làm, đối phó cho phù hợp với tình huống mới phát sinh.

Từ đồng nghĩa

• Mềm dẻo: Có tính chất dễ uốn nắn, thay đổi; không cứng nhắc.
• Thích nghi: Tự điều chỉnh để phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh mới.
• Cơ động: Có khả năng di chuyển, thay đổi vị trí hoặc phương án một cách nhanh chóng.

Từ trái nghĩa

• Bảo thủ: Giữ nguyên những cái cũ, không chịu thay đổi theo thời đại.
• Cứng nhắc: Không biết hoặc không chịu thay đổi, điều chỉnh cho phù hợp.
• Giáo điều: Rập khuôn theo lý thuyết, nguyên tắc một cách máy móc, không xét đến thực tế.

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

• "Tùy cơ ứng biến": (Đã giải thích ở mục Biến thể).
• "Ở bầu thì tròn, ở ống thì dài": Tục ngữ nói về sự thích nghi, thay đổi bản thân cho phù hợp với môi trường sống, rất gần với tinh thần "tùy thời".

1. Theo thời gian, thời thế mà thay đổi hành động, ý kiến, cho thích hợp.