Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Người hoặc việc thực hiện nhiệm vụ trực theo ca, theo lịch phân công tại một cơ quan, đơn vị để giải quyết công việc, xử lý tình huống phát sinh trong thời gian đó. Từ này thường dùng trong môi trường công sở, quân đội, bệnh viện hoặc các cơ quan hành chính.
   • (Cách nói khác của "trực nhật"): Chỉ việc hoặc người thay phiên nhau làm công việc trực theo ngày.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Hôm nay, anh Nam là người trực ban tại phòng tổng đài. (Hôm nay, anh Nam là người làm nhiệm vụ trực tại phòng tổng đài.)
  • Lịch trực ban của bệnh viện được niêm yết rõ ràng ở bảng tin. (Lịch trực theo ca của bệnh viện được niêm yết rõ ràng ở bảng tin.)
  • Mọi thắc mắc trong giờ hành chính, xin liên hệ với tổ trực ban. (Mọi thắc mắc trong giờ hành chính, xin liên hệ với tổ làm nhiệm vụ trực.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "trực ban thường trực": Chỉ việc trực liên tục 24/24, sẵn sàng ứng phó mọi lúc.
  • Đội cứu hộ luôn có lực lượng trực ban thường trực để xử lý sự cố.
• "phòng trực ban": Chỉ căn phòng hoặc địa điểm cố định dành cho người làm nhiệm vụ trực.
  • Mọi báo cáo khẩn cấp đều được chuyển về phòng trực ban.
• "giao ban/ nhận ban": Chỉ hành động bàn giao hoặc tiếp nhận nhiệm vụ trực từ ca này sang ca khác.
  • Các y tá thực hiện nghi lễ giao ban rất nghiêm túc vào lúc 7 giờ sáng.

Biến thể và từ gần giống

• Trực nhật (danh từ): Từ đồng nghĩa, thường dùng với nghĩa tương tự, đặc biệt trong trường học hoặc một số cơ quan.
• Trực chiến (danh từ): Chỉ việc trực trong tình trạng sẵn sàng chiến đấu hoặc xử lý công việc ở cường độ cao, khẩn cấp.
• Trực cơ động (danh từ): Chỉ lực lượng trực sẵn sàng di chuyển đến nơi xảy ra sự việc.

Từ đồng nghĩa

• Trực nhật: Làm nhiệm vụ trực theo ngày.
• Trực ca: Làm nhiệm vụ trực theo ca làm việc được phân công.
• Trực: (Động từ) Ở lại và làm nhiệm vụ tại chỗ trong một khoảng thời gian nhất định.

Các cụm từ liên quan

• Đi trực ban: Đi làm nhiệm vụ trực.
  • Anh ấy phải đi trực ban đêm nay tại đồn biên phòng.
• Hết giờ trực ban: Kết thúc ca trực.
  • Sau khi hết giờ trực ban, anh ấy về nhà nghỉ ngơi.
• Nhiệm vụ trực ban: Công việc phải thực hiện trong ca trực.
  • Nhiệm vụ trực ban chính là tiếp nhận và xử lý thông tin.

Thành ngữ liên quan

(Từ "trực ban" ít khi xuất hiện trong các thành ngữ cố định. Các cụm từ trên đây là cách dùng phổ biến và cố định liên quan đến từ này.)

1. Nh. Trực nhật.