Định nghĩa

1. Động từ:
   • Giải quyết, thu xếp: "xử lí" chỉ hành động giải quyết một vấn đề, công việc hoặc tình huống một cách có hệ thống, bài bản.
   • Tác động, chế biến: "xử lí" cũng được dùng để nói về việc tác động lên một vật liệu, dữ liệu hoặc thông tin để thay đổi hoặc cải thiện chúng.
   • Trừng phạt, kỷ luật: Trong bối cảnh quản lý, "xử lí" mang nghĩa áp dụng hình phạt hoặc biện pháp kỷ luật đối với hành vi vi phạm.

Ví dụ sử dụng

• Giải quyết, thu xếp:

  • Anh ấy đang xử lí công việc tồn đọng. (Anh ấy đang giải quyết những công việc còn dang dở.)
  • Cần xử lí tình huống khẩn cấp này ngay lập tức. (Cần giải quyết tình huống gấp rút này ngay.)

• Tác động, chế biến:

  • Nhà máy xử lí nước thải trước khi xả ra môi trường. (Nhà máy tác động vào nước thải để làm sạch trước khi thải ra ngoài.)
  • Máy tính xử lí dữ liệu rất nhanh. (Máy tính tác động lên dữ liệu để phân tích và cho kết quả nhanh chóng.)

• Trừng phạt, kỷ luật:

  • Nhà trường sẽ xử lí học sinh vi phạm nội quy. (Nhà trường sẽ áp dụng hình phạt đối với học sinh phạm lỗi.)
  • Vụ án này đã được xử lí nghiêm minh. (Vụ án này đã được giải quyết và trừng phạt theo đúng quy định.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "xử lí sự cố": giải quyết các vấn đề bất ngờ phát sinh trong quá trình hoạt động.

  • Đội kỹ thuật đang xử lí sự cố mất điện. (Đội kỹ thuật đang giải quyết vấn đề mất điện đột xuất.)

• "xử lí thông tin": thu thập, phân tích, biến đổi thông tin thành dạng có ích.

  • Hệ thống xử lí thông tin giúp doanh nghiệp ra quyết định chính xác. (Hệ thống phân tích thông tin hỗ trợ doanh nghiệp đưa ra quyết định đúng đắn.)

• "xử lí đơn thư": giải quyết các đơn từ, khiếu nại, yêu cầu của người dân.

  • Cơ quan chức năng đang xử lí đơn thư của người dân. (Cơ quan chức năng đang giải quyết các đơn từ khiếu nại.)

Biến thể và từ gần giống

• Giải quyết (động từ): tìm cách làm cho vấn đề, công việc kết thúc hoặc được thu xếp.

  • Chúng ta cần giải quyết vấn đề này nhanh chóng. (Chúng ta cần làm cho vấn đề này kết thúc.)

• Chế biến (động từ): biến đổi nguyên liệu thô thành sản phẩm có giá trị hơn.

  • Nhà máy chế biến gỗ thành đồ nội thất. (Nhà máy biến gỗ thô thành bàn ghế.)

• Xử phạt (động từ): áp dụng hình phạt đối với hành vi vi phạm (một dạng cụ thể của "xử lí").

  • Cảnh sát xử phạt người vi phạm giao thông. (Cảnh sát áp dụng phạt tiền đối với người vi phạm.)

Từ đồng nghĩa

• Giải quyết: tìm cách làm cho vấn đề kết thúc.
• Thu xếp: sắp xếp, giải quyết công việc một cách ổn thỏa.
• Xử lý: cách viết khác của "xử lí" (thường dùng trong văn bản pháp lý hoặc kỹ thuật).

Thành ngữ liên quan

• Xử lí gọn gàng: giải quyết vấn đề một cách nhanh chóng, triệt để.
  • Anh ấy xử lí gọn gàng mọi khó khăn. (Anh ấy giải quyết mọi khó khăn một cách nhanh và hiệu quả.)