Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Phẩm hàm thời phong kiến: Danh hiệu được triều đình phong kiến ban cấp cho những người giàu có hoặc hào lí (người có thế lực, uy tín) ở địa phương.
   • Người giàu có ở nông thôn: Chỉ một người (thường là đàn ông) rất giàu có, có nhiều ruộng đất và của cải, sống ở nông thôn thời xưa.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Ông ta được vua ban cho tước bá hộ vì đã đóng góp nhiều tiền của cho triều đình. (Ông ta được vua ban cho tước bá hộ vì đã đóng góp nhiều tiền của cho triều đình.)
  • Trong làng, ai cũng biết đến cụ Tư là một tay bá hộ, sở hữu hàng trăm mẫu ruộng. (Trong làng, ai cũng biết đến cụ Tư là một tay bá hộ, sở hữu hàng trăm mẫu ruộng.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Làm bá hộ": Chỉ việc trở nên rất giàu có, thường gắn với hình ảnh tích lũy nhiều ruộng đất, tài sản.

  • Nhờ buôn bán tấp nập, ông ấy đã làm bá hộ cả một vùng. (Nhờ buôn bán tấp nập, ông ấy đã làm bá hộ cả một vùng.)

• "Con nhà bá hộ": Chỉ con cháu của những gia đình giàu có, có địa vị ở nông thôn ngày trước.

  • Anh ta là con nhà bá hộ, từ nhỏ đã chẳng phải lo cơm áo gạo tiền. (Anh ta là con nhà bá hộ, từ nhỏ đã chẳng phải lo cơm áo gạo tiền.)

Biến thể và từ gần giống

• Địa chủ (danh từ): Người có nhiều ruộng đất, cho người khác thuê để cày cấy và thu tô. Nghĩa gần với "bá hộ" nhưng nhấn mạnh vào quyền sở hữu ruộng đất.
• Hào lí (danh từ): Người có thế lực và uy tín trong làng xã thời phong kiến, thường là đối tượng được xét ban phẩm hàm "bá hộ".

Từ đồng nghĩa

• Phú hộ: Người giàu có, có nhiều của cải. (Từ này mang sắc thái tương tự và thường được dùng thay thế).
• Nhà giàu: Cách gọi chung về người giàu có.

Thành ngữ liên quan

• "Giàu như bá hộ": Thành ngữ so sánh để chỉ sự giàu có rất lớn, đạt đến mức độ như một "bá hộ" ngày xưa.

  • Công ty của anh ấy phát đạt, bây giờ giàu như bá hộ. (Công ty của anh ấy phát đạt, bây giờ giàu như bá hộ.)

• "Bá hộ vườn": Cách gọi có phần châm biếm chỉ người chỉ giàu có trong một phạm vi nhỏ, một địa phương, chứ không thực sự có danh tiếng lớn.

  • Ông ta tự xưng là đại gia nhưng thực ra chỉ là bá hộ vườn thôi. (Ông ta tự xưng là đại gia nhưng thực ra chỉ là bá hộ vườn thôi.)

1. d. 1 Phẩm hàm cấp cho hào lí hoặc kẻ giàu có thời phong kiến. 2 Kẻ giàu có ở nông thôn ngày trước.