Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Bàn thờ nhỏ, bàn thờ phụ: Một chiếc bàn hoặc kệ được đặt phía trước bàn thờ chính trong không gian thờ cúng. Trên hương án thường đặt các vật phẩm dùng trong nghi lễ như bát hương, lọ hoa, đèn, và hương.
   • Bàn thờ: Trong một số ngữ cảnh, hương án có thể dùng để chỉ chính bàn thờ, đặc biệt là loại có kiến trúc truyền thống, thường làm bằng gỗ, chạm khắc tinh xảo.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Trên hương án trước bàn thờ tổ tiên, bà tôi luôn bày biện bát hương và lọ hoa rất trang nghiêm.
  • Ngôi đình cổ còn lưu giữ một hương án bằng gỗ mít chạm trổ rồng phượng rất đẹp.
  • Mỗi dịp giỗ chạp, ông tôi lại lau chùi hương án sạch sẽ để chuẩn bị cúng bái.

Các cách sử dụng nâng cao

• "hương án" trong văn chương: Từ này thường xuất hiện trong văn học cổ điển hoặc các bài viết về văn hóa, tín ngưỡng truyền thống để tạo không khí trang trọng, cổ kính.
  • Khói hương tỏa ra từ hương án làm cả gian nhà ấm áp và linh thiêng.

Biến thể và từ gần giờng

• Bàn thờ: Từ rộng hơn, chỉ chung nơi thờ cúng. Hương án thường là một phần hoặc một loại cụ thể của bàn thờ.
• Án thư: (Cổ ngữ) Chỉ bàn, kệ; đôi khi được dùng với nghĩa tương tự hương án trong văn cảnh cổ.
• Bàn độc: (Phương ngữ, ít dùng) Cũng có nghĩa là bàn thờ.

Từ đồng nghĩa

• Bàn thờ: Nơi thờ cúng nói chung.
• Bàn thờ phụ: Bàn thờ nhỏ, bổ trợ cho bàn thờ chính.

Thành ngữ liên quan

• "Hương án nghi ngút": Thành ngữ miêu tả cảnh khói hương trên bàn thờ bay lên nhiều và liên tục, biểu thị sự thịnh vượng, linh thiêng hoặc sự tưởng nhớ sâu sắc.
  • Ngày giỗ cụ, hương án nghi ngút khói thơm, con cháu sum vầy đông đủ.

1. Bàn để trước bàn thờ, trên thường bày bát hương và lọ cắm hương.