khuyên can
Định nghĩa
- Động từ:
- Bảo ban, can ngăn ai đó không nên làm một việc gì đó để tránh phạm sai lầm hoặc gặp hậu quả không mong muốn: Hành động dùng lời nói chân thành, thiện ý để ngăn cản một hành vi, quyết định được cho là không đúng đắn hoặc có hại.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Thấy anh ấy định bỏ học, tôi đã hết lời khuyên can.
- Cô ấy khuyên can đứa bạn thân đừng nên tin tưởng vào người lạ.
- Dù đã được mọi người khuyên can, anh ta vẫn quyết định đầu tư số tiền lớn vào dự án mạo hiểm.
Các cách sử dụng nâng cao
- "Hết lời khuyên can": Cố gắng khuyên ngăn một cách tận tình, chu đáo.
- Bố mẹ đã hết lời khuyên can nhưng cô ấy vẫn muốn lấy chồng xa.
- "Khuyên can mãi không nghe": Nhấn mạnh việc đối tượng bị khuyên ngăn không chịu tiếp thu, vẫn giữ ý định ban đầu.
- Tôi khuyên can mãi không nghe, nó cứ nhất quyết đi theo con đường đó.
Biến thể và từ gần giống
- Khuyên nhủ (động từ): Nhẹ nhàng, ân cần khuyên bảo điều hay lẽ phải, thường mang tính xây dựng, định hướng lâu dài hơn là ngăn chặn ngay lập tức.
- Can ngăn (động từ): Hành động ngăn cản một cách quyết liệt, trực tiếp hơn trước một hành động sắp xảy ra.
- Khuyến cáo (động từ): Đưa ra lời khuyên có tính chất cảnh báo, thường mang tính chính thức hoặc dựa trên cơ sở nào đó.
Từ đồng nghĩa
- Can gián: (Từ Hán Việt) Khuyên ngăn, can ngăn.
- Ngăn cản: Hành động cản trở, không cho làm việc gì đó.
- Khuyên răn: Khuyên bảo và răn dạy, thường mang sắc thái nghiêm khắc, có tính giáo dục.
Từ trái nghĩa
- Xúi giục: Kích động, dụ dỗ người khác làm việc xấu.
- Đồng tình: Có cùng ý kiến, ủng hộ.
- Khích lệ: Cổ vũ, động viên làm điều gì đó.
Thành ngữ, tục ngữ liên quan
- "Lời nói chẳng mất tiền mua, lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau": Nhắc nhở về cách ứng xử khôn ngoan, trong đó có việc khuyên can cũng cần tế nhị, lựa lời.
- "Thuốc đắng dã tật, sự thật mất lòng": Chỉ ra rằng lời khuyên can chân thành, thẳng thắn (dù có thể khó nghe) lại có ích cho người được khuyên.
-
đgt. Bảo ban, can ngăn không nên để phạm những sai lầm: khuyên can mãi mà nó có nghe đâụ
