nằm xuống
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Động từ:
- Chết, qua đời: "nằm xuống" là một cách nói ẩn dụ, trang trọng và có phần văn chương để chỉ việc một người chết đi, thường được dùng để giảm bớt sự trực tiếp, khắc nghiệt của từ "chết".
- Nghỉ ngơi vĩnh viễn: Hàm ý về sự kết thúc cuộc đời và sự yên nghỉ.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Cụ ông ấy đã nằm xuống trong sự thanh thản, bên cạnh những người thân yêu. (Cụ ông ấy đã qua đời trong sự thanh thản, bên cạnh những người thân yêu.)
- Người lính ấy nằm xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc. (Người lính ấy đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.)
- Bà vừa nằm xuống chưa được bao lâu, gia đình đã xảy ra mâu thuẫn. (Bà vừa qua đời chưa được bao lâu, gia đình đã xảy ra mâu thuẫn.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "nằm xuống vì lý tưởng/nghĩa lớn": thường dùng để chỉ sự hy sinh cao cả, cái chết vì một mục đích lớn lao.
- Biết bao anh hùng liệt sĩ đã nằm xuống vì nền độc lập dân tộc. (Biết bao anh hùng liệt sĩ đã hy sinh vì nền độc lập dân tộc.)
- "nằm xuống một cách thanh thản/an nhiên": nhấn mạnh sự ra đi nhẹ nhàng, không vướng bận.
- Sau một đời làm việc thiện, cụ đã nằm xuống một cách an nhiên. (Sau một đời làm việc thiện, cụ đã qua đời một cách thanh thản.)
Biến thể và từ gần giống
- Qua đời (động từ): từ trang trọng, trung tính hơn, chỉ việc chết.
- Từ trần (động từ): từ trang trọng, thường dùng trong văn viết hoặc thông báo.
- Khuất núi (động từ): cách nói ẩn dụ, trang trọng, thường dùng cho người lớn tuổi, có địa vị.
- Hi sinh (động từ): chết vì một mục đích, lý tưởng cao cả (thường dùng cho chiến sĩ, liệt sĩ).
Từ đồng nghĩa
- Chết (động từ): từ trung tính, phổ biến nhất.
- Mất (động từ): cách nói giảm nhẹ, thông dụng trong giao tiếp.
- Ra đi (động từ): cách nói ẩn dụ, trang trọng.
Lưu ý sử dụng
- "Nằm xuống" mang sắc thái trang trọng, tôn kính và đôi khi mang tính văn học. Nó không thích hợp để dùng trong ngữ cảnh thông tục, suồng sã.
- Từ này thường được dùng trong các bài điếu văn, văn tế, tin cáo phó, hoặc khi nói về cái chết của một người được kính trọng.
- Trong ngữ cảnh thông thường, người ta thường dùng "mất" hoặc "qua đời" nhiều hơn.
- Chết: Bố nằm xuống các con tranh nhau của cải.