Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Chưa chín, còn sống nguyên (thường dùng cho cơm): Chỉ trạng thái của cơm khi nấu chưa đủ chín, hạt cơm còn cứng, không mềm và dẻo như bình thường.
   • (Khẩu ngữ) Còn sống nguyên, vẫn còn sống (thường dùng cho người hoặc động vật): Cách nói ví von, nhấn mạnh việc một sinh vật vẫn còn sống một cách rõ ràng, đôi khi có ý bất ngờ hoặc mỉa mai.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ (nghĩa 1):

  • Nồi cơm này nấu chưa kịp cạn nước nên cơm còn sống nhăn.
  • Ăn cơm sống nhăn dễ bị đau bụng lắm.

• Tính từ (nghĩa 2):

  • Mọi người tưởng nó chết rồi, ai ngờ nó vẫn còn sống nhăn ra đấy!
  • Con mèo bị ngã từ tầng ba xuống mà vẫn sống nhăn.

Các cách sử dụng nâng cao

• Dùng để nhấn mạnh sự thiếu chín kỹ: Thường dùng với giọng điệu than phiền, chê bai về chất lượng món ăn.

  • Cơm sống nhăn thế này thì ai mà ăn nổi.

• Dùng để nhấn mạnh sự sống sót bất ngờ: Thường dùng trong khẩu ngữ với sắc thái bất ngờ, khó tin.

  • Sau vụ tai nạn kinh hoàng ấy, anh ấy vẫn sống nhăn như thường.

Biến thể và từ gần giống

• Sống (tính từ): Chỉ trạng thái chưa chín (đồ ăn) hoặc đang có sự sống (sinh vật).

  • Thịt bò tái là thịt còn hơi sống.
  • Cây này vẫn còn sống sau mùa đông khắc nghiệt.

• Nhăn (tính từ): (Trong ngữ cảnh này) là từ láy tạo âm điệu, nhấn mạnh trạng thái "sống" ở mức độ nguyên vẹn, rõ rệt.

Từ đồng nghĩa

• Sống (nghĩa 1): chưa chín.
• Chưa chín tới: chưa đạt độ chín cần thiết.
• Còn sống (nghĩa 2): vẫn tồn tại sự sống.

Từ trái nghĩa

• Chín (nghĩa 1): đã nấu đủ độ.
• Chín nhừ: chín rất kỹ.
• Đã chết (nghĩa 2): không còn sự sống.

Thành ngữ/Cách nói liên quan

• Sống nhăn sống nhởi: Cách nói nhấn mạnh hơn, diễn tả sự sống sót một cách mạnh mẽ, đầy sức sống (thường dùng với nghĩa 2).
  • Bị bệnh nặng thế mà giờ nó đã sống nhăn sống nhởi trở lại.

1. Nói cơm còn sống nguyên.