Định nghĩa

1. Từ tượng thanh:
   • Từ mô phỏng tiếng động nhỏ, gọn, liên tiếp và không đều nhau: "tí tách" là một từ tượng thanh dùng để diễn tả âm thanh phát ra từ những vật thể nhỏ rơi xuống hoặc va chạm một cách rời rạc, tạo thành chuỗi âm thanh ngắn và lặp lại.

Ví dụ sử dụng

• Từ tượng thanh:
  • Mưa rơi tí tách ngoài hiên. (Âm thanh của những hạt mưa nhỏ rơi xuống mái hiên.)
  • Tiếng củi khô cháy tí tách trong lò sưởi. (Âm thanh của những thanh củi khô khi bị đốt cháy.)
  • Nước từ vòi bị rỉ nhỏ giọt tí tách xuống bồn rửa. (Âm thanh của nước nhỏ giọt từ một chiếc vòi bị hở.)

Các cách sử dụng nâng cao

• Dùng để tăng tính gợi hình, gợi cảm trong văn miêu tả: Từ "tí tách" thường được sử dụng trong văn học, thơ ca hoặc miêu tả để làm sống động cảnh vật và âm thanh, giúp người đọc dễ dàng hình dung.
  • Trong đêm khuya thanh vắng, chỉ còn nghe tiếng mưa thu tí tách trên tàu lá chuối.
• Kết hợp với các động từ chỉ trạng thái: Thường đi kèm với các động từ như "nghe thấy", "vọng ra", "rơi", "rỉ".
  • Từ trong bếp vọng ra tiếng dầu ăn tí tách trên chảo nóng.

Biến thể và từ gần giống

• Lách tách: Từ tượng thanh mô phỏng âm thanh to hơn, giòn hơn và thường đều đặn hơn "tí tách", như tiếng nổ lép bép của dầu mỡ hoặc tiếng nứt của vật liệu.
• Rả rích: Từ tượng thanh mô phỏng âm thanh nhỏ, đều và kéo dài hơn, thường dùng cho tiếng mưa nhẹ hoặc tiếng động êm dịu.
• Lộp bộp: Từ tượng thanh mô phỏng âm thanh trầm, đục hơn khi vật thể rơi xuống bề mặt có nước hoặc mềm.

Từ đồng nghĩa

• Lộp độp: (Thường dùng cho âm thanh của mưa rơi trên mái tôn hoặc bề mặt cứng, có thể to hơn một chút).
• Líu ríu: (Âm thanh nhỏ, lanh lảnh và nhanh, thường dùng cho tiếng chim hoặc tiếng nói chuyện nhỏ).

Các cụm từ liên quan

• Mưa tí tách: Cụm từ cố định thường dùng để miêu tả cơn mưa có hạt nhỏ, rơi rời rạc.
• Tiếng tí tách: Cụm từ dùng để nhấn mạnh việc nhận biết âm thanh cụ thể đó.
  • Trong căn phòng yên tĩnh, tiếng tí tách của đồng hồ càng trở nên rõ rệt.

Thành ngữ liên quan

(Từ "tí tách" là từ tượng thanh thuần túy nên ít khi xuất hiện trong các thành ngữ cố định của tiếng Việt. Nó chủ yếu được dùng trong các cụm từ miêu tả trực tiếp.)

1. t. Từ mô phỏng tiếng động nhỏ, gọn, liên tiếp, không đều nhau. Mưa rơi tí tách ngoài hiên. Tiếng củi khô cháy tí tách.