trích dẫn
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Động từ:
- Dẫn lại nguyên văn một câu, một đoạn văn, ý kiến hoặc số liệu từ một nguồn tài liệu, tác phẩm, bài phát biểu nào đó: Hành động lấy chính xác lời văn, nội dung từ một nguồn đã có để sử dụng, thường nhằm mục đích minh chứng, phân tích hoặc tham khảo.
- Viện dẫn, nêu ra để làm bằng chứng hoặc căn cứ: Hành động đưa ra một lời nói, một sự kiện đã được ghi nhận để làm cơ sở cho lập luận hoặc nhận định.
Ví dụ sử dụng
- Động từ:
- Trong bài nghiên cứu, anh ấy đã trích dẫn nhiều tài liệu của các học giả nước ngoài.
- Để làm rõ luận điểm, diễn giả đã trích dẫn một câu nói nổi tiếng của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
- Bạn nhớ ghi rõ nguồn khi trích dẫn số liệu từ báo cáo đó.
- Bài báo trích dẫn lời phát ngôn viên cho rằng tình hình đang được kiểm soát.
Các cách sử dụng nâng cao
- "trích dẫn nguyên văn": dẫn lại chính xác từng chữ, không thêm bớt hay sửa đổi so với bản gốc.
- Phần này cần được trích dẫn nguyên văn và đặt trong dấu ngoặc kép.
- "trích dẫn có chọn lọc": chỉ dẫn lại những phần phù hợp, quan trọng nhất với mục đích của người viết/nói.
- Vì khuôn khổ có hạn, tác giả chỉ trích dẫn có chọn lọc những đoạn tiêu biểu nhất.
Biến thể và từ liên quan
- Trích (động từ): lấy ra một phần từ một tổng thể lớn hơn (có thể là văn bản, dữ liệu, khoản tiền...). Nghĩa hẹp hơn "trích dẫn".
- Trích đoạn, trích yếu, trích lục.
- Dẫn chứng (danh từ/động từ): việc đưa ra hoặc bản thân sự vật, sự việc được đưa ra để làm bằng chứng. Có thể không phải là nguyên văn.
- Câu trích dẫn (danh từ): câu văn, lời nói được dẫn lại nguyên văn từ nguồn khác.
- Phần phụ lục liệt kê tất cả các câu trích dẫn được sử dụng trong sách.
Từ đồng nghĩa
- Dẫn lại: (nhấn mạnh hành động lấy từ nguồn)
- Viện dẫn: (thường dùng trong văn phong trang trọng, pháp lý, nhấn mạnh việc dùng làm căn cứ)
Cụm từ liên quan
- Nguồn trích dẫn: chỉ xuất xứ, tài liệu gốc mà phần trích dẫn được lấy ra.
- Phải ghi chú nguồn trích dẫn một cách cẩn thận để tránh đạo văn.
- Lỗi trích dẫn: sai sót trong việc dẫn nguồn, như sai nội dung, thiếu thông tin nguồn.
- Bài luận bị trừ điểm vì lỗi trích dẫn.
Thành ngữ, quy tắc liên quan
- Trích dẫn phải trung thực và chính xác: Đây là nguyên tắc cơ bản trong học thuật và báo chí. Việc trích dẫn sai lệch nội dung so với bản gốc được coi là thiếu trung thực.
- Đạo văn (plagiarism): Hành động sử dụng ý tưởng, câu chữ của người khác mà không trích dẫn nguồn hoặc không được phép, bị coi là vi phạm đạo đức học thuật và bản quyền.
- đg. Dẫn nguyên văn một câu hay một đoạn văn nào đó. Trích dẫn tác phẩm kinh điển. Trích dẫn thơ.