uy
Định nghĩa
Danh từ:
- Quyền lực, uy thế: "uy" chỉ sức mạnh, quyền lực hoặc ảnh hưởng khiến người khác phải nể phục, sợ hãi hoặc tuân theo.
- Sự oai nghiêm, vẻ oai vệ: "uy" cũng được dùng để nói về dáng vẻ hoặc khí chất tạo ra sự kính trọng, không dám chống đối.
Tính từ (ít phổ biến hơn):
- Có uy, có oai: Dùng để mô tả người hoặc vật có quyền lực hoặc sức ảnh hưởng lớn.
Ví dụ sử dụng
Danh từ:
- Ông ấy ra uy với cấp dưới. (Ông ấy sử dụng quyền lực của mình để gây ảnh hưởng lên người dưới quyền.)
- Uy của nhà vua lan tỏa khắp đất nước. (Quyền lực và sự uy nghiêm của nhà vua được cả nước công nhận.)
Tính từ:
- Anh ta rất uy trong mắt mọi người. (Anh ta có uy thế, được mọi người nể sợ.)
Các cách sử dụng nâng cao
"Uy tín": uy thế và lòng tin; sự tín nhiệm dựa trên quyền lực hoặc phẩm chất.
- Công ty xây dựng uy tín từ nhiều năm. (Công ty tạo dựng được lòng tin và quyền lực trong ngành.)
"Uy quyền": quyền lực tối cao, thường gắn với chức vụ hoặc địa vị.
- Uy quyền của tổng thống bị thử thách. (Quyền lực tối cao của tổng thống bị đặt dấu hỏi.)
"Uy thế": sức mạnh và ảnh hưởng tổng thể.
- Uy thế của đội quân khiến kẻ thù khiếp sợ. (Sức mạnh tổng thể của quân đội làm đối thủ sợ hãi.)
Biến thể và từ gần giống
Oai (danh từ, tính từ): dạng nói trại của "uy", mang nghĩa tương tự nhưng thường dùng trong văn nói hoặc ngữ cảnh thân mật hơn.
- Anh ta làm oai trước đám đông. (Anh ta tỏ ra quyền lực trước đám đông.)
Uy nghi (tính từ): trang nghiêm, có vẻ oai vệ.
- Ngôi đền uy nghi giữa lòng thành phố. (Ngôi đền có vẻ trang nghiêm, oai vệ.)
Từ đồng nghĩa
- Oai: quyền lực, sự nể sợ (dạng nói trại của "uy").
- Quyền: quyền lực, sức mạnh để cai quản hoặc chi phối.
- Thế: sức mạnh, ảnh hưởng (thường đi kèm với từ khác như "uy thế").
Thành ngữ liên quan
Ra uy: tỏ ra quyền lực, dùng uy thế để áp đặt.
- Hắn ta thích ra uy để mọi người sợ. (Hắn ta thích thể hiện quyền lực để khiến người khác sợ hãi.)
Mất uy: không còn uy thế, bị mất quyền lực hoặc sự kính trọng.
- Sau vụ bê bối, ông ta mất uy hoàn toàn. (Sau vụ việc xấu, ông ta không còn được nể trọng nữa.)