Định nghĩa

1. Động từ:
   • Hỏi trực tiếp để phát hiện, xác minh hành vi phạm pháp của một đối tượng: Hành động chất vấn, thẩm vấn một cách có hệ thống và chính thức nhằm làm rõ sự việc, thu thập thông tin hoặc chứng cứ liên quan đến một vụ việc, thường trong bối cảnh pháp lý, điều tra.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Cơ quan điều tra đang tiến hành xét hỏi bị can. (Cơ quan điều tra đang tiến hành hỏi trực tiếp người bị can để làm rõ vụ án.)
  • Việc xét hỏi các nhân chứng phải được tiến hành một cách khách quan và đúng trình tự pháp luật. (Việc hỏi trực tiếp các nhân chứng phải được thực hiện khách quan và theo đúng quy định của pháp luật.)
  • Thẩm phán chủ tọa phiên tòa đang xét hỏi bị cáo về các tình tiết của vụ án. (Vị thẩm phán điều khiển phiên tòa đang hỏi trực tiếp bị cáo về các chi tiết của vụ án.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "xét hỏi tại chỗ": việc hỏi trực tiếp được tiến hành ngay tại hiện trường hoặc địa điểm có liên quan đến vụ việc.

  • Đoàn kiểm tra tiến hành xét hỏi tại chỗ để nắm bắt tình hình thực tế. (Đoàn kiểm tra tiến hành hỏi trực tiếp ngay tại nơi xảy ra sự việc để hiểu rõ tình hình thực tế.)

• "xét hỏi công khai" / "xét hỏi kín": phân biệt hình thức hỏi trực tiếp, tùy theo việc có cho công chúng tham dự hay không.

  • Vì tính chất nhạy cảm, phiên xét hỏi được tiến hành một cách kín đáo. (Vì tính chất nhạy cảm, buổi hỏi trực tiếp được tiến hành không công khai.)

Biến thể và từ liên quan

• Thẩm vấn (động từ): Hỏi cặn kẽ, tỉ mỉ (thường mang sắc thái nghiêm trọng, chuyên sâu hơn, có thể trong bối cảnh an ninh, quân sự).
• Chất vấn (động từ): Hỏi để yêu cầu giải trình, làm rõ trách nhiệm (thường dùng trong bối cảnh nghị trường, quốc hội, hội nghị).
• Điều tra (động từ): Hoạt động tìm hiểu, xác minh sự thật của một vụ việc (rộng hơn, bao gồm nhiều hoạt động trong đó có thể có xét hỏi).
• Tra hỏi (động từ): Hỏi để truy tìm sự thật (có thể dùng trong cả ngữ cảnh thông thường và pháp lý, ít tính trang trọng hơn xét hỏi).

Từ đồng nghĩa

• Thẩm tra: Xem xét, kiểm tra để làm rõ (nhấn mạnh vào việc kiểm chứng thông tin).
• Hỏi cung: Hỏi người bị tình nghi, bị can trong vụ án hình sự (phạm vi hẹp và cụ thể hơn).

Các cụm từ liên quan

• Tiến hành xét hỏi: Bắt đầu hoặc thực hiện việc hỏi trực tiếp một cách chính thức.
  • Hội đồng kỷ luật đã tiến hành xét hỏi các cá nhân liên quan. (Hội đồng kỷ luật đã bắt đầu việc hỏi trực tiếp những người có liên quan.)
• Kết thúc việc xét hỏi: Chấm dứt giai đoạn hỏi trực tiếp.
  • Sau ba ngày, phiên tòa đã kết thúc việc xét hỏi và chuyển sang tranh luận. (Sau ba ngày, phiên tòa đã hoàn tất phần hỏi trực tiếp và chuyển sang phần tranh luận.)

Thành ngữ / Cụm từ cố định

• Xét hỏi đối chất: Hình thức hỏi trực tiếp có sự tham gia của hai hoặc nhiều bên có liên quan đến cùng một sự việc để làm rõ điểm mâu thuẫn.
  • Tòa án quyết định cho xét hỏi đối chất giữa bị cáo và nhân chứng. (Tòa án quyết định cho tiến hành việc hỏi trực tiếp có sự tham gia của cả bị cáo và nhân chứng để đối chiếu lời khai.)

1. đgt. Hỏi trực tiếp để phát hiện, xác minh hành vi phạm pháp của đối tượng nào: xét hỏi bị can xét hỏi giấy tờ điều tra xét hỏi.