Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Đường nhỏ và hẹp, kín ở một đầu: Chỉ một con đường, lối đi nhỏ hẹp, chỉ có một lối vào và không có lối ra ở phía đối diện.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Nhà tôi nằm trong một ngõ cụt yên tĩnh. (Nhà tôi nằm trong một con đường nhỏ kín ở một đầu, rất yên tĩnh.)
  • Xe tải không thể vào được vì đây là ngõ cụt. (Xe tải không thể vào được vì đây là đường nhỏ và bị chặn ở cuối.)

Các cách sử dụng nâng cao

• Nghĩa bóng: Dùng để chỉ một tình huống, một vấn đề hoặc một hướng đi không có lối thoát, không có tương lai.
  • Cuộc đàm phán đã đi vào ngõ cụt. (Cuộc đàm phán đã rơi vào tình trạng bế tắc, không thể tiến triển thêm.)
  • Nghiên cứu đó đang ở trong một ngõ cụt khoa học. (Nghiên cứu đó đang gặp phải một vấn đề không thể giải quyết được.)

Biến thể và từ gần giống

• Ngõ hẹp: Đường nhỏ và chật hẹp (có thể có lối ra).
• Ngõ kín: Cách nói khác của "ngõ cụt".
• Đường cụt: Từ đồng nghĩa, thường dùng trong quy hoạch đô thị.

Từ đồng nghĩa

• Đường cùng: Thường dùng với nghĩa bóng, chỉ tình thế không còn lối thoát.
• Lối cụt: Cách nói khác của "ngõ cụt".
• Tuyệt lộ: Đường cùng (nghĩa mạnh hơn, thường dùng trong văn chương).

Thành ngữ liên quan

• Cùng đường: Ở vào tình thế không còn cách nào khác, hết đường.
  • Hắn ta đã bị dồn đến bước cùng đường. (Hắn ta đã bị đẩy đến tình thế không còn lối thoát.)
• Bế tắc: Trạng thái bị tắc nghẽn, không thể phát triển hoặc giải quyết được.
  • Mọi nỗ lực đều dẫn đến bế tắc. (Mọi cố gắng đều dẫn đến tình trạng không có kết quả.)

1. d. Đường nhỏ và hẹp, kín ở một đầu.