oẻ

Thân thiện

Cành cây oẻ xuống vì những trái cây chín.

Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Trĩu xuống, cong xuống: Trạng thái của một vật dài, mảnh (như cây tre, thanh gỗ) bị uốn cong xuống dưới sức nặng đè lên.
   • Mềm yếu, không còn cứng cáp: Có thể dùng để mô tả trạng thái của một vật bị mất độ cứng, trở nên yếu ớt.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:
  • Gánh nặng nên đòn gánh oẻ. (Vì gánh nặng nên đòn gánh trĩu cong xuống.)
  • Cành cây oẻ xuống vì quá nhiều quả. (Cành cây cong trĩu xuống vì mang quá nhiều trái.)
  • Sau trận mưa, ngọn mía oẻ hết cả. (Sau trận mưa, ngọn mía rũ hết xuống.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "oẻ người": mô tả dáng người mệt mỏi, ủ rũ, không còn sức lực.
  • Làm việc cả ngày, tôi thấy oẻ người. (Làm việc cả ngày, tôi thấy mệt rũ người ra.)
• "nói oẻ": nói với giọng yếu ớt, thiếu sinh khí.
  • Cô ấy trả lời chỉ bằng một giọng nói oẻ. (Cô ấy trả lời chỉ bằng một giọng nói yếu ớt.)

Biến thể và từ gần giống

• Oẹt: Là biến thể phổ biến hơn của "oẻ", cùng mang nghĩa trĩu, cong xuống.
  • Đòn gánh oẹt xuống. (Đòn gánh trĩu cong xuống.)
• Oằn: Có nghĩa tương tự nhưng thường nhấn mạnh mức độ cong, võng xuống nhiều hơn.
  • Cây tre oằn mình chịu bão. (Cây tre cong mình chịu đựng cơn bão.)
• Rũ: Thường dùng cho thực vật hoặc các vật mềm, biểu thị trạng thái sà, buông thõng xuống.
  • Lá cây rũ xuống vì nắng. (Lá cây rũ xuống vì nắng.)

Từ đồng nghĩa

• Trĩu: Nặng và sa xuống.
• Cong: Bị uốn thành hình vòng cung.
• Võng: Ở giữa bị sà xuống, hai đầu cao lên.

Từ trái nghĩa

• Căng: Ở trạng thái thẳng và chịu lực kéo.
• Thẳng: Không bị cong, vẹo.
• Cứng cáp: Có độ cứng, không dễ bị uốn.

Lưu ý sử dụng

• Từ "oẻ" thường được dùng trong văn nói hoặc văn học để mô tả sinh động, ít dùng trong văn bản hành chính trang trọng.
• Từ này chủ yếu mô tả trạng thái tĩnh (đã bị cong) hơn là hành động (đang cong xuống).

Học thuật

1. t. Trĩu, cong xuống: Gánh nặng nên đòn gánh ỏe.