Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Có bề mặt thô ráp, nổi nhiều mấu nhỏ: Dùng để miêu tả bề mặt của vải, chất liệu không mịn màng, có cảm giác sần sùi khi chạm vào.
   • Cảm thấy ngượng ngùng, xấu hổ đến mức mặt nóng ran hoặc khó chịu: Dùng để diễn tả trạng thái tâm lý khi một người cảm thấy hổ thẹn, bẽ mặt trước một tình huống nào đó.

Ví dụ sử dụng

• Nghĩa miêu tả bề mặt:

  • Tấm vải bố này sần mặt quá, may quần áo sẽ khó chịu.
  • Loại giấy này sần mặt, rất thích hợp để vẽ bằng màu nước.

• Nghĩa diễn tả trạng thái xấu hổ:

  • Nghe mọi người khen ngợi quá lời, cô ấy sần mặt, chỉ muốn trốn đi.
  • Anh ta sần mặt khi bị thầy giáo phát hiện quay cóp trong giờ kiểm tra.

Các cách sử dụng nâng cao

• "sần cả mặt": Nhấn mạnh mức độ xấu hổ, ngượng ngùng rất cao.
  • Bị bạn bè trêu chọc giữa đám đông, nó sần cả mặt.
• "sần mặt vì": Chỉ nguyên nhân dẫn đến sự xấu hổ.
  • Cậu ấy sần mặt vì hành động thiếu suy nghĩ của mình.

Biến thể và từ gần giống

• Sần sùi (tính từ): Có bề mặt gồ ghề, không bằng phẳng (thường dùng cho vật thể cứng như đá, gỗ).
  • Bức tường sần sùi vì lớp vữa cũ.
• Ngượng ngùng (tính từ): Cảm thấy e thẹn, không tự nhiên.
• Bẽ mặt (tính từ/động từ): Cảm thấy xấu hổ, mất mặt trước người khác.

Từ đồng nghĩa

• Thô ráp: (về bề mặt) không mịn, có cảm giác ráp tay.
• Xấu hổ: Cảm thấy hổ thẹn, ngượng.
• Hổ thẹn: Cảm thấy xấu hổ, thẹn thùng (trang trọng hơn).

Từ trái nghĩa

• Mịn màng: (về bề mặt) nhẵn, mềm mại.
• Tự tin: Tin tưởng vào bản thân, không e dè, ngượng ngùng.
• Tự hào: Cảm thấy hãnh diện, vui sướng về điều gì đó.

Thành ngữ liên quan

• Chạm mặt: Gặp phải tình huống khiến bản thân cảm thấy xấu hổ, khó xử.
  • Lần đầu phát biểu trước công chúng, anh ấy chạm mặt không biết nói gì.
• Nóng mặt: Cảm thấy xấu hổ hoặc tức giận đến mức mặt đỏ lên.
  • Bị chỉ trích trực tiếp, ông giám đốc nóng mặt không đáp lại được.

1. t. 1. Nói vải thô có nhiều mấu. 2. Sượng sùng, xấu hổ.