Định nghĩa

1. Danh từ (phương ngữ):

   • Quả, trái cây: Chỉ bộ phận chứa hạt của cây, thường có thể ăn được.
   • Vật có hình dạng tương tự quả: Dùng để chỉ những vật có hình cầu hoặc hình tròn tương tự.
   • (Khẩu ngữ) Mìn: Vật nổ được chôn hoặc gài.

2. Danh từ (phương ngữ):

   • Bệnh đậu mùa: Một loại bệnh truyền nhiễm.

3. Tính từ:

   • Thuộc bên đối diện với bên phải (khi nhìn về phía trước, cùng phía với trái tim): Chỉ phương hướng hoặc vị trí.
   • Mặt sau, mặt không chính, mặt thường xấu hơn: Chỉ mặt trái của vật dụng như vải, quần áo, đồng tiền.
   • Ngược với lẽ phải, không đúng: Chỉ hành động hoặc ý kiến sai trái.
   • Không thuận theo, đi ngược lại: Chỉ sự không tuân thủ, chống đối.
   • Không bình thường, trái với quy luật tự nhiên: Chỉ hiện tượng khác thường.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:

  • Trái cam này rất ngọt. (Quả cam này rất ngọt.)
  • Trái núi đá vôi sừng sững. (Quả núi đá vôi sừng sững.)
  • Bọn địch gài trái mìn trên đường. (Bọn địch gài quả mìn trên đường.)
  • Đứa bé đang lên trái. (Đứa bé đang lên bệnh đậu mùa.)

• Tính từ:

  • Cô ấy viết bằng tay trái. (Cô ấy viết bằng tay trái.)
  • Anh ta rẽ trái ở ngã tư. (Anh ta rẽ trái ở ngã tư.)
  • Phơi quần áo mặt trái để khỏi phai màu. (Phơi quần áo mặt trái để khỏi phai màu.)
  • Làm trái lời cha mẹ là không nên. (Làm trái lời cha mẹ là không nên.)
  • Hành vi đó trái với đạo đức. (Hành vi đó trái với đạo đức.)
  • Trời nắng trái tiết. (Trời nắng trái mùa.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "trái ý": không theo, làm ngược lại ý muốn của ai đó.

  • Đừng làm trái ý thầy cô. (Đừng làm trái ý thầy cô.)

• "trái khoáy": ngược đời, trái với lẽ thường một cách khó hiểu hoặc buồn cười.

  • Câu chuyện diễn biến thật trái khoáy. (Câu chuyện diễn biến thật trái khoáy.)

• "trái ngược": đối lập hoàn toàn.

  • Hai ý kiến trái ngược nhau. (Hai ý kiến trái ngược nhau.)

• "phải trái": điều đúng và điều sai (thường dùng đi đôi).

  • Phân biệt rõ phải trái. (Phân biệt rõ đúng sai.)

Biến thể và từ gần giống

• Trái cây (danh từ): hoa quả nói chung.

  • Siêu thị bán nhiều loại trái cây. (Siêu thị bán nhiều loại hoa quả.)

• Trái tim (danh từ): quả tim, biểu tượng của tình cảm.

  • Trái tim cô ấy rất nhân hậu. (Trái tim cô ấy rất nhân hậu.)

• Trái mùa (tính từ): không đúng mùa vụ thông thường.

  • Giá rau trái mùa thường đắt. (Giá rau trái mùa thường đắt.)

• Trái phép (tính từ): không có phép, trái pháp luật.

  • Xây dựng trái phép sẽ bị phạt. (Xây dựng trái phép sẽ bị phạt.)

Từ đồng nghĩa

• Quả (danh từ): trái cây (nghĩa 1).
• Trái lại (phó từ): ngược lại.
• Nghịch (tính từ): trái, ngược (nghĩa 4).
• Sai (tính từ): trái, không đúng (nghĩa về đạo lý).

Từ trái nghĩa

• Phải (tính từ): đối lập với "trái" về phương hướng và lẽ phải.
• Mặt phải (danh từ): mặt chính, đối lập với "mặt trái".
• Thuận (tính từ): phù hợp, không trái.

Thành ngữ liên quan

• "Trái ngang": gặp nhiều điều không may, trắc trở, éo le.

  • Cuộc đời cô ấy lắm nỗi trái ngang. (Cuộc đời cô ấy lắm nỗi éo le.)

• "Trái nắng trở trời": (người) dễ bị ốm, đau khi thời tiết thay đổi.

  • Ông cụ hay đau nhức mỗi khi trái nắng trở trời. (Ông cụ hay đau nhức mỗi khi thời tiết thay đổi.)

• "Việc tay trái": việc làm phụ, không phải việc chính.

  • Nhiếp ảnh chỉ là việc tay trái của anh ấy. (Nhiếp ảnh chỉ là việc làm phụ của anh ấy.)

1. 1 d. (ph.). 1 Quả. Trái chôm chôm. Trái lựu đạn. Trái núi. 2 (kng.). Mìn. Gài trái.
2. 2 d. (ph.). Đậu mùa. Lên trái.
3. 3 t. 1 Ở cùng một bên với quả tim; đối lập với phải. Bên trái. Rẽ trái. Việc tay trái (việc làm phụ, không phải việc chính). 2 (Mặt) không được coi là chính, thường trông thô, xấu và không được bày ra ngoài (thường nói về hàng dệt); đối lập với phải. Mặt trái của tấm vải. Lộn trái quần áo để phơi. Mặt trái của xã hội (b.).
4. 4 t. 1 Không thuận theo, mà ngược lại. Trái lời mẹ dặn. Làm trái ý. Trái ngành trái nghề. Hành động trái với pháp luật. 2 (id.; thường dùng đi đôi với phải). Ngược với lẽ phải. Phân rõ phải trái, đúng sai. 3 (kết hợp hạn chế). Không bình thường, ngược lại với thói thường, với quy luật. Nắng trái tiết. Luồng gió trái.